Posts

Chayote leaves ဂေါ်ရခါးရွက် (ဂေါ်ရခါးညွန့်)

Image
ကွန်မင့်တခု = ဂေါ်ရခါးညွန့်က ဂေါက်ရောဂါ ကို အထူးအားပေးတယ်လို့ ကြားသိရပါတယ်။ ပြန်စာ ဓာတ်ခွဲခန်းသုံး မူလသုတေသနပြုချက်များအရ ဂေါ်ရခါးရွက်သည် ယူရစ်အက်ဆစ် (uric acid) ပမာဏကို လျှော့ချပေးနိုင်ပြီး ဂေါက်ရောဂါကို ထိန်းချုပ်ရာတွင် အထောက်အကူပြုနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ သို့သော်လည်း အချက်အလက် အများစုမှာ သတ္တဝါများတွင် စမ်းသပ်ထားခြင်းဖြစ်၍ Allopurinol ကဲ့သို့သော စံပြု ဆေးဝါးကုသမှုများနေရာတွင် အစားထိုး မသုံးစွဲသင့်ပါ။ သိပ္ပံနည်းကျ သက်သေအထောက်အထားများနှင့် လုပ်ဆောင်ပုံ နည်းလမ်းများ • Xanthine Oxidase အင်ဇိုင်းကို တားဆီးခြင်း - Potravinarstvo Slovak Journal of Food Sciences တွင် ဖော်ပြထားသော သုတေသနအရ ဂေါ်ရခါးရွက် (Sechium edule) တွင် ပါဝင်သည့် ဖလာဗိုနွိုက် (flavonoid) အစိတ်အပိုင်းသည် Xanthine Oxidase အင်ဇိုင်းကို တားဆီးပေးနိုင်ကြောင်း တွေ့ရှိရပါသည်။ ထိုအင်ဇိုင်းမှာ ယူရစ်အက်ဆစ် ထွက်ရှိမှုကို ပိတ်ပင်ရန် ဂေါက်ရောဂါကု ဆေးဝါးများက ပစ်မှတ်ထား လုပ်ဆောင်သည့် အင်ဇိုင်းနှင့် အတူတူပင် ဖြစ်ပါသည်။ • တက်ကြွသော ဒြပ်ပေါင်းများ - ဂေါ်ရခါးရွက်တွင် အပင်မှရရှိသည့် သီးသန့် ဖလာဗိုနွိုက်များ ဖြစ်ကြသော apigenin, apige...

The Invisible Wall မမြင်ရတဲ့ နံရံကြီး

Image
မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီရေး လုပ်နေတဲ့ ဆရာဝန်ကျွန်တော်က နယူးဒေလီမြို့တော်ရဲ့ အနောက်ပိုင်းမှာ တခြားသော မြန်မာလူမျိုးတွေနဲ့ အတူ ၂၄ နှစ်ကြာ နေထိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ဆေးကျောင်းတကျောင်းတည်းထွက်တဲ့ စီနီယာတန်းက သူငယ်ချင်းတယောက်က နယူးဒေလီမှာဘဲ WHO ဒေသဆိုင်ရာဒါရိုက်တာ လုပ်တယ်။ သူ့ရုံးက ဒေလီမြို့တောင်ပိုင်းမှာ။ ကျွန်တော် နိုင်ငံရေးအလုပ်နဲ့ ဒေလီတောင်ပိုင်းကို ခဏခဏသွားပါတယ်။ သူ့ရုံးနားလည်း မကြာခဏဖြတ်သွားရတယ်။ သူ့ဆီကို မဝင်ခဲ့ပါ။ သူနဲ့ ကျွန်တော့ကြားမှာ မမြင်ရတဲ့ တံတိုင်းကြီးတခု ခြားထားတယ်။ ကျွန်တော်က နိုင်ငံအလုပ်တဖက်နဲ့ မြန်မာဒုက္ခသည်တွေကို ချို့ချို့တဲ့တဲ့နဲ့ အခမဲ့ကုသပေးရပါတယ်။ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ကြီးဖြစ်တဲ့ WHO ရဲ့ ဒါရိုက်တာ သူငယ်ချင်းဆီက အကူအညီမတောင်းခဲ့ပါ။ မြန်မာဒုက္ခသည်တွေကို ကူညီတာ စစ်အစိုးရသိရင် သူငယ်ချင်းရဲ့ ပတ်စပို့ကို ပယ်ဖျက်မှာ။ လူတိုင်းလိုလို ကြုံခဲ့ကြရပါလိမ့်မယ်။ အဲလို မမြင်ရတဲ့တံတိုင်းတွေ နေရာတကာမှာရှိတယ်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ်သြဂုတ်လကျမှသာ ကျွန်တော့ကို အမည်မည်းစာရင်းကနေ ဖျက်ပေးပါတယ်။ စစ်ယူနီဖောင်းချွတ် အစိုးရကိုလည်း မယုံလို့ မသွားသေးပါ။ ၂၀၁၈ ခုနှစ်ကျမှသာ မြန်မာပြည်ကို ပဌမဦးဆုံးတခေါက် အလည်ရောက်တယ်။ စစ်အစိုးရ...

ပြောင်းဖူးအမျိုးမျိုး

Image
(၁) စေးသောပြောင်းဖူး နှင့် ပြောင်းချို တို့သည် အစေ့အတွင်း၌ ပါဝင်သော ကစီဓာတ် (Starch) နှင့် သကြားဓာတ် အမျိုးအစား ကွဲပြားမှုကြောင့် အမျိုးအစား နှစ်ခု ကွဲပြားနေခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ပြောင်းချို (Sweet Corn) သကြားဓာတ် မြင့်မားခြင်း - သကြားဓာတ် ၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၆ ရာခိုင်နှုန်းအထိ ပါဝင်သဖြင့် အလွန်ချိုမြိန်ပြီး အရည်ရွှမ်းသော အရသာ ရှိပါသည်။ နူးညံ့သော အိအိစက်စက် အထိအတွေ့ - ကစီဓာတ် ပါဝင်မှု နည်းပါးသောကြောင့် ကိုက်ဝါးလိုက်သည့်အခါ အစေ့များမှာ တင်းတင်းကြွကြွနှင့် နူးနူးညံ့ညံ့ ရှိနေပါသည်။ စားသုံးပုံ - ပြောင်းဖူးအတိုင်း လတ်လတ်ဆတ်ဆတ် စားခြင်း၊ ဖုတ်စားခြင်း၊ ပြုတ်စားခြင်း သို့မဟုတ် စနိုးကင်း (သံဗူး) ပြုလုပ် စားသုံးရန် အကောင်းဆုံး ဖြစ်ပါသည်။ စေးသော ပြောင်းဖူး (Sticky Corn / Waxy Corn) ကစီဓာတ် မြင့်မားခြင်း - အေမိုင်လိုပက်တင် (Amylopectin) ဟုခေါ်သော အထူး ကစီဓာတ် တမျိုး ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်သဖြင့် ကောက်ညှင်းဆန်းကဲ့သို့ စေးကပ်ပြီး စိမ့်စိမ့်လေး ဝါးရသည် အထိအတွေ့ကို ပေးပါသည်။ သာမန် အရသာ - ပြောင်းချိုထက် သကြားဓာတ် အလွန် နည်းပါးသဖြင့် သာမန် ခပ်ပျော့ပျော့ အချိုဓာတ်မျှသာ ရှိပါသည်။ ကောက်ညှင်းပြောင်းဖူး နှင့် ပြောင်းချို -...

ပဲတီချဉ်တည်နည်း

Image
(စာကိုမှန်အောင်ရေးထားလို့ ကူးယူတင်ပြတာ ဖြစ်ပါတယ်) ပဲပင်ပေါက်ကို လတ်လတ်ဆတ်ဆတ်ရှိနေတုန်း သန့်စင်အောင် ရေဆေးပြီးစစ်ထားပါ။ ပြီးရင်ပုလင်းသန့်ထဲထဲ့ပါ။ ဆန်ဆေးရည်ထဲဆားနည်းနည်းငံငံလေးထဲ့ ထမင်းတလုပ်စာလောက်ထဲ့ဖျော်ပြီးပဲပင်ပေါက်ထဲ့ထားတဲ့ ပုလင်းထဲ လောင်းထဲ့ပြီး အရည်မြုပ်အောင်ထဲ့ပါ။ လေလုံအောင်ပိတ်ပြီး နေရောင်ရတဲ့ နေရာမှာထားပါ။ ပူတဲ့ရာသီဆို ၂ ရက်လောက်ဆို ချဉ်ပါပြီ။ ထဲ့တဲ့အခါ သန့်ရှင်းတဲ့ ဇွန်း ခရင်း တူစသည်တို့နဲ့ ခပ်ယူပါ။ တခါတည်ပြီး ပဲတီကုန်သွားရင် အရည်ဟောင်းမှာ ထပ်ထဲ့လို့ရပါတယ်။ ဆန်ဆေးရည်မရှိရင် ဆန်မှုန့်ကို ရေကျက်အေးထဲထဲ့ပြီးအထက်ကအတိုင်း တည်လို့ရပါတယ်။ ထမင်းရည်ရှိရင် ထမင်းရည်နဲ့ ဆားထဲ့ တည်လို့လည်းရပါတယ်။ လက်လုပ်ချဉ် ဘာချဉ်ဘဲလုပ်လုပ် လုပ်သူရဲ့လက် သုံးစွဲတဲ့ ခွက်ပုလင်းဇွန်း အကုန် အထူးသန့်ရှင်းနေဖို့လိုပါတယ်။ မချဉ်ပဲ ပုပ်သွားတယ်။ မမွှေးပဲ နံသွားတယ်ဆိုတာ တခုခု မသန့်ရှင်းလို့ပါ။ ဘာမှအပန်းမကြီးတာမို့ ကျန်းမာရေးအတွက်လည်း ကောင်းတာမို့ အိမ်မှာ လုပ်စားကြည့်ပါနော်။ အခြားအသီးအရွက်တွေတည်လည်း ဒီအတိုင်းထဲ့ယုံပါဘဲ။   ။ ကျေးဇူး။ ဖြည့်စွက်ချက် ၁။ အသုံးအများဆုံးနှင့် အတိကျဆုံး ခေါ်ဆိုမှု • Fermented Mung Be...

lentils ပဲနီလေး (ပဲရာဇာ) ပဲတီစိမ်း

Image
ကွန်မင့်တခု = ငယ်ငယ်ထဲကကြိုက်နှစ်သက်ခဲ့တဲ့ ပဲနီလေး ပြန်စာ ပဲနီလေးဆိုတာက ပဲရာဇာ။ စွန်တာနီနဲ့ မတူပါ။ ပဲနီလေး = ပဲရာဇာ lentils ဖြစ်ပါတယ်။ မတူပါ။ ပဲနီလေး (ပဲရာဇာ) သည် အပင်မှရရှိသော ပရိုတိန်း၊ အမျှင်ဓာတ်နှင့် သံဓာတ်တို့ ကြွယ်ဝစွာ ပါဝင်သည့် ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်ပြီး စျေးနှုန်းချိုသာသော ပဲစေ့အမျိုးအစား ဖြစ်ပါသည်။ ကျက်ပြီးသား ပဲနီလေး တခွက်တွင် ပရိုတိန်း ၁၈ ဂရမ်ခန့်နှင့် အမျှင်ဓာတ် ၁၆ ဂရမ်ခန့် ပါဝင်ပါသည်။ အဓိက ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ • အစာချေစနစ်ကို ကောင်းမွန်စေခြင်း — အမျှင်ဓာတ် မြင့်မားစွာ ပါဝင်သဖြင့် အစာအိမ်လုပ်ဆောင်ချက်ကို အထောက်အကူပြုပြီး အူလမ်းကြောင်းရှိ အကျိုးပြု ဘက်တီးရီးယားများကို အာဟာရ ပေးစွမ်းပါသည်။ • နှလုံးကျန်းမာရေး — မကောင်းသော ကိုလက်စထရောနှင့် သွေးတိုးကို ကျစေရန် ကူညီပေးပါသည်။ • စွမ်းအင် မြင့်မားစေခြင်း — သံဓာတ် ပမာဏ မြင့်မားစွာ ပါဝင်သဖြင့် နွမ်းနယ်မောပန်းခြင်းကို သက်သာစေပါသည်။ • သွေးတွင်းသကြားဓာတ် ထိန်းညှိပေးခြင်း — ဂလိုင်ဆီးမစ် အညွှန်းကိန်း (Glycemic Index) နည်းပါးသဖြင့် အစားသောက်ပြီးနောက် သွေးတွင်းသကြားဓာတ် ရုတ်တရက် မြင့်တက်ခြင်းမှ ကာကွယ်ပေးပါသည်။ လိုအပ်ပါက အောက်ပါတို့မှ...

ကျန်းမာရေးအတွက် အကောင်းဆုံး ဟင်းသီးဟင်းရွက် ၁၅ မျိုး

Image
၁။ ကေးလ်ဂေါ်ဖီရွက် (Kale) ကေးလ်ရွက်ကို အာဟာရဓာတ် ကြွယ်ဝလွန်းသည့် အသီးအရွက်အဖြစ် တင်စားလေ့ရှိကြရာတွင် ခိုင်လုံသော အကြောင်းရင်းရှိပါသည်။ ဗီတာမင် A, C နှင့် K တို့ မြင့်မားစွာ ပါဝင်ပြီး အသက်အရွယ်ရလာချိန်တွင် အသိဥာဏ်နှင့် စိတ္တဇစွမ်းရည် လျော့ကျမှုကိုပင် နှေးကွေးစေရန် ကူညီပေးနိုင်ပါသည်။ ၂။ ဟင်းနုနွယ် (Spinach) ဟင်းနုနွယ်သည် ဗီတာမင် C၊ သံဓာတ်၊ ဖောလိတ် (Folate)၊ ပိုတက်စီယမ်နှင့် နိုက်ထရစ်အက်စစ် (Nitric acid) တို့ မြောက်မြားစွာ ပါဝင်သည့် အာဟာရဓာတ် သိပ်သည်းသော အသီးအရွက် ဖြစ်ပါသည်။ နိုက်ထရစ်အက်စစ်သည် သွေးတိုးကျစေရန်နှင့် နှလုံးရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေကို လျှော့ချပေးရန် ကူညီပေးကြောင်း သက်သေပြထားပြီး ဖြစ်ပါသည်။ ၃။ ဆွစ်ချားဒ်ရွက် (Swiss Chard) ဆွစ်ချားဒ်ရွက်တွင် သံဓာတ်နှင့် ဗီတာမင် C တို့ သဘာဝအတိုင်း ဒွန်တွဲပါဝင်ပြီး ဖြစ်ပါသည်။ သံဓာတ်သည် ခန္ဓာကိုယ်အတွင်း စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်ရန် အောက်ဆီဂျင်ကို သယ်ဆောင်ပေးသည့် သွေးနီဥများ ဖြစ်ပေါ်စေရန်အတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော သတ္တုဓာတ်တမျိုး ဖြစ်ပါသည်။ ဒါ့အပြင် ဤအသီးအရွက်သည် နှလုံးနှင့် သွေးကြောဆိုင်ရာ ကျန်းမာရေးကို တိုးတက်စေရန်အတွက်လည်း လွန်စွာ ကောင်းမွန်ပါသည်။ ၄။ ကြက်သွန်ဖြူ...

အစားအစာများကို မှိုမတက်စေရန်

Image
မေးခွန်းတခု = နှမ်းဖတ်ချဉ် နဲ့ ပဲဖတ်ချဉ် အင်မတန်နှစ်သက်ပါတယ်ဆရာ၊ မှိုပါနိုင်ပါသလား၊ အသည်းရောဂါဖြစ်နိုင်ပါသလား၊ ဆီတိုဟူးကရော မှိုပါနိုင်ပါသလား၊ ကြိုက်ပါလျက်နဲ့ တချို့ကအဲဒီလိုပြောကြလို့ ဖြေကြားပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံပါတယ်ဆရာခင်ဗျာ၊ ပြန်စာ အစားအစာများပေါ်တွင် ပေါက်ပွားသော မှိုအမျိုးမျိုး (မှိုနုနှင့် တဆေး ကဲ့သို့သော မှိုများ) သည် နွေးထွေးသော၊ စိုစွတ်သော၊ အောက်ဆီဂျင် ကြွယ်ဝသော ပတ်ဝန်းကျင်များတွင် အကောင်းဆုံး ပေါက်ပွားကြသည်။ သို့သော် အက်စစ်ဓာတ်များသော အခြေအနေများ၊ သကြားဓာတ် များပြားမှုနှင့် ရေခဲသေတ္တာအတွင်းရှိ အေးမြသော အပူချိန်များကိုပင် ခံနိုင်ရည်ရှိကြသည်။ ဖွံ့ဖြိုးပေါက်ပွားမှုအတွက် အဓိက အခြေအနေများ စိုထိုင်းဆ — ရေဓာတ်သည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သည်။ ၎င်းတို့သည် သစ်သီးဝလံများနှင့် ပေါင်မုန့်ကဲ့သို့ စိုစွတ်သော သို့မဟုတ် ရေဓာတ်များသော အစားအစာများတွင် ကောင်းစွာ ပေါက်ပွားကြသည်။ အပူချိန် — အများစုမှာ 20°C နှင့် 30°C အကြား (68°F မှ 86°F) နွေးထွေးသော နေရာများကို ပိုမိုနှစ်သက်ကြသည်။ သို့သော် အချို့မှိုများသည် ရေခဲသေတ္တာ၏ အေးမြသော အပူချိန်တွင်လည်း ဖြည်းဖြည်းချင်း တိုးပွားနိုင်ကြသည်။ အောက်ဆီဂျင် — မှိုများသည် ...