Dr. Tint Swe Medical and Knowledge Writings

( ကန်တော့) PrEP (Pre-Exposure Prophylaxis - HIV မကူးစက်မီ ကြိုတင်ကာကွယ်ဆေး) သည် နေ့စဉ် သောက်ဆေးသောက်ရန် မလိုအပ်ဘဲ HIV ကူးစက်မှုကို ထိရောက်စွာ ကာကွယ်ပေးနိုင်သော နည်းလမ်းကောင်းတခု ဖြစ်ပါသည်။ ရရှိနိုင်သော HIV ကာကွယ်ဆေးထိုးဆေးများ Lenacapavir (Yeztugo®): Gilead Sciences မှ ထုတ်လုပ်ထားသော တနှစ်လျှင် နှစ်ကြိမ် (၆ လတကြိမ်) ထိုးရသည့် ဆေးဖြစ်သည်။ စတင်ထိုးနှံချိန်တွင် သောက်ဆေးနှင့် ထိုးဆေးများ သောက်သုံး/ထိုးနှံပြီးပါက တနှစ်လျှင် နှစ်ကြိမ်မျှသာ ဆေးခန်းသို့ သွားရောက်ရန် လိုအပ်ပါသည်။ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် တနှစ်စာ ကုန်ကျစရိတ်မှာ ဒေါ်လာ ၂၈ , ၀၀၀ ခန့်ရှိသော်လည်း ဝင်ငွေနည်းနှင့် အလယ်အလတ်ရှိသော နိုင်ငံများအတွက် Dr. Reddy's Laboratories မှ ထုတ်လုပ်သည့် တနှစ်လျှင် ဒေါ်လာ ၄၀ မျှသာ ကျသင့်မည့် မူပိုင်ခွင့်လွတ် ( generic) ဆေးဗားရှင်းကို FDA မှ လတ်တလောတွင် ယာယီအတည်ပြုချက် ပေးထားပါသည်။ Cabotegravir (Apretude®): ပထမ နှိုင်းယှဉ်ချက်အဖြစ် လစဉ် ထိုးဆေး နှစ်ကြိမ် ထိုးပြီးနောက် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပညာရှင်မှ နှစ်လတကြိမ် ( bimonthly) ထိုးပေးရသော ဆေးဖြစ်ပါသည်။ သိရှိထားရမည့် အဓိကအချက်များ HIV စစ...

လွန်ခဲ့တဲ့ ၁၀ နှစ်တိတိက မနက်ထ ညကလာတဲ့ ကွန်မင့်တွေကို အရင်ရှာ ဓာတ်ဗူးထဲမှာ ကျန်သေးတဲ့ ရေနွေးကြမ်း တခွက် သျှင်ဥတ္တမကျော်တောလားထဲကထွက်ပြီး မေးနည်းပို့ပေး အေးသွားတဲ့ ကော်ဖီတကျိုက် ဆက်တိုက် အီးမေးလ်ကလာတာတွေ ဆက်ဖြေ ခဏနေသော် မုံ့ဆီကြော် မက်စင်ဂျာကြော်၊ ချတ်ဘောက်ကြော် တော်တော်နဲ့မကုန်သေး အားပေးကြပါ  မြန်မာစာ၊ ဆေးပညာ၊ အတိုအထွာ။  ဒီကနေ့မှာတော့ နေရာသစ်ပြောင်း၊ စားစရာ အကျန်အဟောင်းသာ။ မေးတာတွေကတော့ အသစ်တွေလာ။ မုံ့ဆီ မကြော်အား၊ မေးခွန်းလည်း မကျော်လွှားပါ။ အဖြည့် လွန်ခဲ့တဲ့ ၅ နှစ်လောက်ကစပြီး ကျန်းမာရေးမေးတာတွေ နည်းလာပြီ။ အားလုံးကျန်းမာ ပြည်မြန်မာ။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ ၃-၁၁-၂၀၁၆

မေးခွန်းတခု = ရုံးပတီးသီးက ပန်ကရိယအားနည်းတဲ့သူစားသုံးလို့သင့်ပါသလားရှင့် ဘယ်လိုအစားစာမျိုကပိုသင့်တော်ပါသလဲ ဘယ်လိုနေထိုင်စားသောက်ရမလဲဆိုတာ လမ်းညွန်ပေးပါ ဆရာရယ် သူက စိတ်ဓါတ်တွေအရမ်းကျနေလို့ပါ တော်တော်လဲပိန်လာပါတယ် ပြန်စာ ပန်ကရိယ = မုန့်ချိုအိတ် = သရက်ရွက် သရက်ရွက် ရောဂါများဖြစ်သည့် သရက်ရွက် ရောင်ရမ်းခြင်း ( pancreatitis) သို့မဟုတ် သရက်ရွက် အင်ဇိုင်းမထွက်သည့် ရောဂါ ( exocrine pancreatic insufficiency) များကို ကုသထိန်းသိမ်းရာတွင် အဓိက အစားအသောက် ရည်မှန်းချက်များမှာ သရက်ရွက်ကို အနားပေးရန်၊ ဗိုက်အောင့်ခြင်းကို လျှော့ချရန်နှင့် အာဟာရချို့တဲ့မှုကို ကာကွယ်ရန် ဖြစ်ကြသည်။ သရက်ရွက်သည် အဆီများကို အစာခြေဖျက်ရန် လိုအပ်သော အင်ဇိုင်းများကို ထုတ်လုပ်ပေးသောကြောင့် ပြန်လည်ကောင်းမွန်လာစေရန်အတွက် ပရိုတင်းဓာတ်မြင့်မားပြီး အဆီဓာတ်နည်းပါးကာ အာဟာရဓာတ် ပြည့်ဝသော အစားအသောက်များသည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်ပါသည်။ မိမိ၏ စားသောက်မှုပုံစံကို မပြောင်းလဲမီ ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ပညာရှင်နှင့် အမြဲတမ်း တိုင်ပင်ဆွေးနွေးပါ။ ရောဂါအခြေအနေသည် ရုတ်တရက်ဖြစ်ပွားခြင်း ( acute) သို့မဟုတ် နာတာရှည်ဖြစ်ပွားခြင်း ( chronic) ပေါ်မူ...

  ( ၁) နိုဝင်ဘာလသည် အဆုတ်နှင့် အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါများ၊ ကာကွယ်ရေး ကျန်းမာရေး စစ်ဆေးမှုများ၊ နှင့် ရာသီဥတုအလိုက် စိတ်ကျန်းမာရေး ချိန်ညှိမှုများအပေါ် အထူးအာရုံစိုက်ရမည့် အရေးကြီးသော လတလ ဖြစ်ပါသည်။ အသက်ရှူလမ်းကြောင်းဆိုင်ရာ ရောဂါများနှင့် ကာကွယ်ဆေးထိုးနှံခြင်း တုပ်ကွေးနှင့် ကိုဗစ်-၁၉ ( Influenza & COVID-19): ဆောင်းရာသီ လူစုလူဝေးများ မစတင်မီ နှစ်စဉ်ထိုးရမည့် တုပ်ကွေးကာကွယ်ဆေးနှင့် ကိုဗစ်-၁၉ ကာကွယ်ဆေးအသစ်များကို အပြည့်အစုံ ထိုးနှံထားရန်အတွက် နိုဝင်ဘာလသည် အထွတ်အထိပ် ကာလ ဖြစ်ပါသည်။ နာတာရှည် အဆုတ်ရောဂါ ( COPD) နှင့် အဆုတ်ကျန်းမာရေး: နိုင်ငံတကာ COPD ရောဂါ သတိပြုမိစေရန် လနှင့် အဆုတ်ကင်ဆာ သတိပြုမိစေရန် လအဖြစ် သတ်မှတ်ထားသဖြင့် နာတာရှည် အသက်ရှူရခက်ခဲမှုများကို ပြန်လည်စစ်ဆေးရန်၊ ဆေးလိပ်သောက်သုံးမှု ရာဇဝင်အပေါ် မူတည်၍ လိုအပ်ချက်ရှိပါက ပမာဏနည်းသော CT စစ်ဆေးမှုများကို အချိန်ဇယားဆွဲရန် သို့မဟုတ် ဆေးလိပ်ဖြတ်ရန်အတွက် American Lung Association ကဲ့သို့သော အစီအစဉ်များကို အသုံးပြုရန် အကောင်းဆုံး အချိန်ဖြစ်ပါသည်။ အမေရိကန် ပဋိဇီဝဆေး သတိပြုမိစေရန် အပတ်စဉ် (နိုဝင်ဘာ ၁၈ မှ ၂၄ ထက်):...

ဒီမယ်ဇလီ ဟင်းချိုကရော ပန်ကရိယမကောင်းတဲ့သူ စားလို့ရလားရှင့် ကျေးဇူးအထူးပါ ဆရာ ပြန်စာ မဲဇလီ ကို တက်ကြွနေသော မုန့်ချိုအိတ် ရောဂါ ( active pancreas disease) ခံစားနေရသူများအတွက် အကြံမပြုပါ။ အကြောင်းမှာ ၎င်းသည် အသည်းကို ထိခိုက်စေနိုင်ခြေ မြင့်မားခြင်းနှင့် အစာခြေလမ်းကြောင်းကို ပြင်းထန်စွာ ဖိစီးစေခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ဤအပင်တွင် ဇီဝဖြစ်စဉ် အချို့အတွက် ဓာတ်ခွဲခန်းနှင့် တိရစ္ဆာန် စမ်းသပ်မှုများအရ အကျိုးရှိနိုင်သည်ဟု ယူဆရသော ဒြပ်ပေါင်းများ ပါဝင်သော်လည်း လက်တွေ့အစစ်အမှန်တွင် အသုံးပြုသည့်အခါ သိသာထင်ရှားသော ဘေးကင်းရေး အန္တရာယ်များ ပါဝင်နေပါသည်။ အဓိက ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည့် အန္တရာယ်များ အသည်းကို ထိခိုက်စေခြင်း ( Hepatotoxicity): Siamese cassia တွင် barakol နှင့် anthraquinones ကဲ့သို့သော ဓာတုဒြပ်ပေါင်းများ ပါဝင်သည်။ ကြာရှည်စွာ သို့မဟုတ် ပမာဏများပြားစွာ စားသုံးခြင်းသည် ဆေးဝါးကြောင့် အသည်းထိခိုက်ခြင်းနှင့် ပြင်းထန်သော အသည်းရောင် အသားဝါရောဂါတို့နှင့် တိုက်ရိုက် သက်ဆိုင်နေပါသည်။ အသည်းနှင့် မုန့်ချိုအိတ်သည် အစာခြေစနစ်နှင့် ဇီဝဖြစ်စဉ် ထိန်းညှိမှုတို့တွင် အလွန်နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေ...