Posts

Ectodermal Dysplasias မျက်နှာပြင်လွှာ ဖွံ့ဖြိုးမှု ချို့ယွင်းသည့် ရောဂါစု

Image
ဆရာရှင့် ကျွန်မ တို့ မှာ သမီးလေး ၁ ယောက်ရှိပါတယ် Endodermal dysplasia ပါ  syndrome ကလေးပါ ဉာဏ်ရည်ကော အကုန်ကောင်းပါတယ် မျက်ရည်လမ်းကြောင်းပိတ် ပုခုံးမှာလဲ Seborrheic dermatitis ခြေသည်း လက်သည်း fungus ခြေ ၂ ချောင်းပူး ကျွန်မ တို့ ဇနီးမောင်နှံမှာ အထက်ဖေါ်ပြပါ လက္ခဏာတွေတစ်ခု(တခု)မှမပါဘဲ သမီးလေးမှာ ဘာလို့ပါရတာလဲ ရှင် အဲ့အပြင် နှုတ်ခမ်းကွဲ / အာခေါင် ကောပါ Ectodermal dysplasias ဆိုသည်မှာ သန္ဓေသားဘဝ မျက်နှာပြင်လွှာ (embryonic ectoderm) မှ ဖွံ့ဖြိုးလာသော ခန္ဓာကိုယ် တည်ဆောက်ပုံ အစိတ်အပိုင်း နှစ်ခု သို့မဟုတ် နှစ်ခုထက်ပိုသော နေရာများတွင် ပုံမှန်မဟုတ်ဘဲ ချို့ယွင်းမှုကို ဖြစ်စေသည့် ရှားပါး မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ ရောဂါစုတစု ဖြစ်ပြီး အမျိုးအစားပေါင်း ၁၈၀ ကျော် ရှိပါသည်။ ၎င်းအစိတ်အပိုင်းများတွင် ဆံပင် (မွေးညင်း)၊ သွား၊ လက်သည်းခြေသည်း၊ ချွေးဂလင်း နှင့် အရေပြားတို့ ပါဝင်သည်။ ဤရောဂါသည် မွေးရာပါဖြစ်ပြီး တသက်တာလုံး ဂရုတစိုက် ကုသစီမံရန် လိုအပ်သည့်အပြင် များသောအားဖြင့် မျိုးရိုးလိုက်သည့် ဗီဇပုံစံအတိုင်း ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်။ အဓိက လက္ခဏာများနှင့် ရောဂါအခြေအနေများ Ectodermal dysplasia အမျိုးအစား အမြောက်အမြား ရှိသေ...

Walking ကျန်းမာရေးအတွက် ကောင်းမွန်သောလမ်းလျှောက်နည်း

Image
မေးခွန်းတခု = ဆရာခင်ဗျာ ကျနော်ကအထိုင်များသူပါ ညနေတိုင်းတော့ လမ်းလျှောက်ပါတယ် ဆယ့်ငါးမိနစ်တခါနားရပါတယ် ခြေသလုံးတွေတောင့်တင်းပြီးနာလာပါတယ် ငါးမိနစ်လောက်နားပြီးရင် ပြန်လျှောက် လို့အကောင်းပါဘဲ ဘာဖြစ်လို့လဲသိပါရစေခင်ဗျား။ မေးခွန်းမေးသူ အသက် မသိပါ။ ကျွန်တော်လို့သုံးတဲ့အတွက် အမျိုးသား ဖြစ်နိုင်တယ်။ ဒါတောင် မန္တလေး၊ မုံရွာမှာ အမျိုးသမီးတွေကပါ ကျွန်တော် (ကျနော်) လို့ သုံးကြတယ်။ အသက်မငယ်တော့သူတိုင်းရဲ့ သွေးတိုး၊ ဆီးချိုနဲ့ ကိုလက်စထောလည်း သိရချင်တယ် ကျား ဖြစ်စေ မ ဖြစ်စေ အသက်ရလာသူတိုင်း ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှု လိုကြပါတယ်။ အနိမ့်ဆုံးအဆင့် လမ်းလျှောက်တာ ကောင်းတယ်။ လမ်းလျှောက်နည်းစာတွေ တင်ပြထားပါတယ်။ 13 Good Reasons to Walk the Walk လမ်းလျှောက်သင့်ကြောင်း ၁၃ ချက် https://dr-tint-swe.blogspot.com/2025/07/13-good-reasons-to-walk-walk.html Walking လမ်းလျှောက်ခြင်းနှင့် အစာစားချိန် https://dr-tint-swe.blogspot.com/2023/07/walking.html Walking Problems လမ်းလျှောက်ခြင်း ပြဿနာများ https://dr-tint-swe.blogspot.com/2025/04/walking-problems.html Long walking and health ခရီးရှည်လမ်းလျှောက်သူတွေမှာ ခံစားရနိုင်တဲ့ က...

စာမရေးတတ်တဲ့သူက အသံဖိုင်နဲ့ အကြံတောင်းရင်ရော

Image
ခဏခဏတင်ပြထားပါတယ်။ ကျွန်တော်က အသံဖိုင်တွေ မဖွင့်ပါ။ ရုပ်သံသံဖိုင်တွေကိုလည်း မဖွင့်ပါ။ စာရေးတာ သတ်ပုံတွေမှာနေလည်း နားလည်ရင် ဖြေတတ်ရင် ဖြေတယ်။ မေးခွန်းကို နားမလည်ရင် ပြန်မေးတယ်။ ကျွန်တော့မှာ နိုင်ငံရေးလုပ်စဉ်ကလို ရုံးခန်းမရှိပါ။ အသံတွေ ရုပ်သံတွေထဲမှာ ဘာတွေ ပြောဆိုထားလဲ မသိနိုင်။ ကျွန်တော့်အနားမှာ တခါတခါကလေးတွေ၊ တခါတခါဧည့်သည်တွေ၊ တခါတခါ လူက ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ။ လက်ဖက်ရည်ဆိုင်မှာ။ ကျန်းမာရေးမေးတာမှာလည်း ပုံတွေ မပို့ပါရန်လို့ စည်းကမ်းလုပ်ထားတယ်။ ဆေးစစ်ချက်စာကိုသာ ဖတ်ချင်တယ်။ အနာ၊ ဒဏ်ရာပုံတွေ မလိုအပ်ပါ။ ခေတ်ပျက်လာတော့ လူတွေကလည်း ယဉ်ကျေးမှုနည်းလာကြတယ်။ တချို့က အညစ်အကြေးပုံတွေ၊ တချို့က ကျား-မ လိင်အင်္ဂါပုံတွေ (ကန်တော့) ပို့ကြတယ်။ အဆင်သင့်လို့ ထပ်ပြီး တင်ပြဦးမယ်။ ကျွန်တော့ ဖေ့စ်ဘွတ်စာမျက်နှာတွေကို အတုလုပ်ပြီး မေးခွန်းတွေ ဖြေနေကြတာ ရှိတယ်။ အတုကို အမျိုးသမီးရောဂါမေးကြတယ်။ ဆရာဝန်အတုကနေ မမြင်ကွယ်ရာနေရာ ပုံတောင်း ပို့တဲ့သူကလည်း ပို့သတဲ့။ နောက်တော့ ငွေညှစ်သတဲ့။ တခြားညစ်နည်းတွေကိုတော့ မသိပါ။ ကာယကံရှင်တွေက ပြန်ပြောကြလို့သာ သိတာ။ အဲလို အတုစာမျက်နှာတွေက သိသမျှ ၄-၅-၆ ခု။ ရီပို့တွေ အခါ ၄၀-၅၀- ကျော်လုပ်ပြီမ...

MDR-TB ဆေးယဉ် တီဘီ ပြဿနာကြီး

Image
မေးခွန်း = Spot က ၆လ TB ဆေးသောက်မှပျောက်တာလား ၃လအောက် (not TB Med.) တခြား အဆုတ်ဆေးတွေနဲ့ရောပျောက်လား ပြန်စာ ဆေးပညာအရ လင့် ပို့ထားပြီး။ ဆေးပညာနဲ့ ကျန်းမာရေးမှာ ဈေးဆစ်သလိုတော့ မရှိပါ။ ယူအက်စ်အေမှာ လင့်ထဲကအတိုင်းသာ ဆောင်ရွက်ပါတယ်။ ယူအက်စ်အေမှာ TB ကို HIV ထက်ပိုပြီးဂရုစိုက်တယ်။ ပြည်ဝင်ခွင့်ရာပြီးသူတိုင်းကို ဆေးစစ်တယ်။ စစ်တာကလည်း သူတို့အသိအမှတ်ပြုဆေးခန်းနဲ့ ဓါတ်ခွဲခန်းမှာသာ လုပ်ရတယ်။ TB သံသယ နည်းနည်းလေးရှိတာနဲ့ ဆေး ၆ လ သောက်ပြီးမှသာ လာခွင့်ပေးတယ်။ TB ကုသနည်းတွေ့လည်း ပြောင်းလာတယ်။ ကျွန်တော်တို့ဆရာဝန်လုပ်ခဲ့ရစဉ်က ထိုးဆေး + စာဆေး တနှစ်။ နောက် ၉ လာ။ ထိုးဆေးမလိုတော့။ အခု WHO သတ်မှတ်ချက်အတိုင်း။ လိုက်နာမှု % မကောင်းတဲ့တိုင်းပြည်တွေမှာ MDR-TB ဆေးယဉ် တီဘီက ပြဿနာကြီး။ မြန်မာနိုင်ငံသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ဆေးယဉ်ပါး တီဘီနှင့် ရီဖမ်ပီစင် ဆေးယဉ်ပါး တီဘီရောဂါ (MDR/RR-TB) ဝေဒနာ အဆိုးရွားဆုံး ခံစားနေရသည့် နိုင်ငံများအနက် တစ်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး ပြင်းထန်သော ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး အကျပ်အတည်းနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်။ လက်ရှိ ဖြစ်ပွားနေသော ပဋိပက္ခများနှင့် စနစ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြတ်တောက်မှုများကြောင့် ဆေးဝါးထောက်ပံ့မှုနှင့် ရောဂါရှာဖွ...

Seeking Attention Psychology သူများတွေရဲ့အာရုံစူးစိုက်မှု ရလိုခြင်း စိတ်အခြေအနေ

Image
( မှန်ပင်မဲ့) (လုပ်မိနေပင်မဲ့) နိုင်ငံကျော် မင်းသမီးတယောက်က ဒီလိုမျိုး အလွယ်ရေးဖို့ မသင့်လျှော်ဘူးထင်လို့ပါဆရာ မက်ဆေ့ချ်ကနေ အမျိုးသမီးပုံတခုနဲ့ မေးပါတယ်။ ပုံကိုတော့ မသုံးတော့ပါ။ ပုံထဲကမင်းသမီးလို အမျိုးသမီး၊ အမျိုးသားတွေက သူတို့ကို ကြော်ငြာပေးထာလည်း လိုချင်ကြတယ်။ ပုံတွေသုံးပြန်ရင်လည်း တချို့က စာကိုမဖတ်ဘဲ အဟုတ်မှတ်တယ်။ ဆေးအတုပါလို့တင်ထားရင် - - ဘယ်မှာဝယ်ရမလဲဆရာတဲ့။ - ဘယ်လောက်ပေးရသလဲရှင့်တဲ့။ - အင်္ကျီ၊ ထဘီ အဆင်၊ အရောင် သူမတူအောင် ဝတ်ဆင်ကြခြင်း၊ - ဂျင်း၊ အဘ၊ တိုင်ပတ် စတဲ့ ခေတ်သုံးစကားလုံးတွေ ပြောဆို၊ ရေးသားခြင်း၊ - မွန်းဂါး၊ မင်မင်၊ ကင်ကင်၊ ချစ်သာတို့၊ အမျိုးတို့ စတဲ့ စကားဖျက်တွေ ပြောဆို၊ ရေးသားခြင်း၊ - မလုပ်ကသေးဘူး၊ လုပ်မိနေပင်မဲ့ စတဲ့ တမင်တကာ လွဲအောင် ပြောဆိုကြခြင်း စတာတွေဟာ သူတို့ စိတ်အခြေအနေ လိုအပ်ချက်အရ လုပ်ဆောင်နေကြတာ ဖြစ်တယ်။ - လူအများရဲ့ အာရုံစိုက်မှုကို ရချင်လွန်းသူတွေ၊ - မိမိကိုယ်ကိုယ် အသိအမှတ်ပြုခံလိုစိတ်ရှိသူတွေ ဖြစ်ကြပြီး - တဦးတည်းသော ဝိသေသအဖြစ် ရပ်တည်လိုစိတ်နဲ့ လူမှုအဖွဲ့အစည်းနှင့် ချိတ်ဆက်လိုစိတ်စတဲ့ လူသားတို့ရဲ့ အခြေခံလိုအပ်ချက်တွေကြောင့် အဲလို ပြုမူပြောဆ...

အမျိုးသားများတွင် ဖြစ်ပွားသော ဆီးလမ်းကြောင်းပိုးဝင်ခြင်း (UTIs)

Image
ဆရာခင်‌ဗျား  ကျား ၄၅နှစ် ဆီးသွားရင်အောင့်နေလို့၊ မကြာခဏ ဆီးသွားချင်ပါတယ်။ ဖြစ်တာတရက် ပြည့်သွားပါပြီ။ ဖြေပေးပါဦး။ အမျိုးသားများတွင် ဖြစ်ပွားသော ဆီးလမ်းကြောင်းပိုးဝင်ခြင်း (UTIs) ကို "ရှုပ်ထွေးသော (သို့မဟုတ်) ပြင်းထန်သော အခြေအနေ" ဟု သတ်မှတ်လေ့ရှိသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် ဗက်တီးရီးယားပိုးများသည် ဆီးကျိတ် (prostate) သို့မဟုတ် ကျောက်ကပ်များအထိ ပျံ့နှံ့ ရောက်ရှိသွားနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။ ကုသရန်အတွက် ဆရာဝန်ညွှန်ကြားချက်ပါသော ပဋိဇီဝဆေးများ (Antibiotics) လိုအပ်ပြီး ၇ ရက်မှ ၁၄ ရက်အထိ သောက်သုံးရမည်ဖြစ်သည်။ ပိုးဝင်ခြင်းသည် ဆီးကျိတ်သို့ ပျံ့နှံ့သွားခြင်း ရှိမရှိ (ဗက်တီးရီးယားကြောင့်ဖြစ်သော ဆီးကျိတ်ရောင်ခြင်း) ကို သေချာစေရန် ဆရာဝန်နှင့် ပြသပြီး သင်၏ရောဂါလက္ခဏာများကို စစ်ဆေးရပါမည်။ အသုံးများသော ပဋိဇီဝဆေးများ (ဆေးတမျိုးသာ လိုအပ်သည်။) ၁။ Trimethoprim-sulfamethoxazole (Bactrim) လူကြီးများအတွက် — ၁၀ ရက်မှ ၁၄ ရက်အထိ ၁၂ နာရီခြားတခါ သောက်သုံးရန်။ sulfamethoxazole 800 မီလီဂရမ် (mg) နှင့် trimethoprim 160 mg ပါဝင်သော ဆေးပြား (DS ဆေးပြား) ၁ ပြား၊ သို့မဟုတ် sulfamethoxazole 400 mg နှင့် trimethoprim 8...

အဆုတ်မှာ အစက်အပြောက် (Spot) တခု တွေ့ရှိရခြင်း

Image
မေးခွန်းတခု = ဆရာ အိမ်ကသမီးလေးက အသက် ၂၆နှစ် အိမ်ထောင်မရှိ တီဗီဆေးသောက်နေရတယ် ဓါတ်မှန်ရိုက်တော့ အဆုတ်မှာ အနာတွေတယ်ပြောပါတယ် သလိပ်စစ်တော့ တခါးမှပိုးမရှိဘူးပြောပါတယ် မွေရာပါကျောက်ကပ် ၁လုံးပဲ ပါတာဆိုတော့ ဆက်ပြီသောက်ရမှာလားဆရာ ရန်ကုန်ကဆရာတွေက ဘယ်သူမှမယုံရလို့ ကျေးဇူးပြုပြီးဖြေးပေးပါ ပြန်စာ ရင်ဘတ်ဓာတ်မှန် (Chest X-ray) ရိုက်ရာတွင် "အစက်အပြောက်" (Spot) တခု တွေ့ရှိရခြင်းသည် အမာရွတ်တရှူး၊ ပျောက်ကင်းသွားသော ပိုးဝင်မှု သို့မဟုတ် ဂရန်နူလိုမာ (Granuloma - ရောဂါပိုးကြောင့် ဖြစ်ပွားသော အဖုအကျိတ်ကလေးများ) စသည့် အမျိုးမျိုးသော တွေ့ရှိချက်များကို ညွှန်ပြနိုင်သည်။ ထိုအချက်ကို တီဘီ (တီဘီရောဂါ) ဆေးကုသမှု ခံယူရန် အကြံပြုချက်နှင့်အတူ တွဲဖက်တွေ့ရှိရပါက သင့်ဆရာဝန်အနေဖြင့် တီဘီရောဂါပိုး အသက်ဝင်နေခြင်း (Active TB) သို့မဟုတ် တီဘီပိုးအောင်းနေခြင်း (Latent TB Infection - LTBI) တခုခု ဖြစ်နိုင်သည်ဟု သံသယရှိခြင်းကြောင့် ဖြစ်လေ့ရှိသည်။ နောက်ထပ်လုပ်ဆောင်ရမည့် အဆင့်များနှင့် မျှော်လင့်နိုင်သည့် အခြေအနေများ နောက်ထပ် စစ်ဆေးမှုများ ပြုလုပ်ခြင်း (Further Testing): ရင်ဘတ်ဓာတ်မှန် တခုတည်းဖြင့် တီဘီရောဂါ ရှိ၊ မရှိကို ...