Dr. Tint Swe Medical and Knowledge Writings

ကျက်အောင်ပြုတ်ပြီး ညက်အောင်နယ်ထားသော ကုလားပဲ (ဂါဘွန်ဇိုပဲဟုလည်း ခေါ်သည်)၊ တာဟီနီ (လှော်ထားသော နှမ်းစေ့ဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ငပိ/အနှစ်)၊ လတ်ဆတ်သော သံပရာရည်၊ ကြက်သွန်ဖြူနှင့် ဆားတို့ကို ရောစပ်၍ ပြုလုပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အဓိက ပါဝင်ပစ္စည်းများ Chickpeas ကုလားပဲ - ဟမ်မတ်စ်ကို ပမာဏထူထဲပြီး အာဟာရပြည့်ဝသော ရသနှင့် အပင်ထွက် ပရိုတင်းဓာတ်ကို ပေးစွမ်းသည့် အဓိကအခြေခံပစ္စည်း ဖြစ်သည်။ Tahini တာဟီနီ - ကြွယ်ဝပြီး ဆိမ့်စိမ့်သော အရသာကို ပေးစွမ်းသည့် ခရင်မ်ကဲ့သို့ ပျော့ပြောင်းသော နှမ်းစေ့အနှစ် ဖြစ်သည်။  သံပရာရည် - ကြွယ်ဝသော ပါဝင်ပစ္စည်းများ၏ အရသာကို မျှတစေရန် လန်းဆန်းပြီး ချဉ်စပ်သော အချဉ်ဓာတ်ကို ပေးစွမ်းသည်။ ကြက်သွန်ဖြူ - စူးရှပြီး အရသာရှိသော အစွမ်းကို ပေါင်းထည့်ပေးသည်။ ဆားနှင့် ရေ (သို့မဟုတ် Olive Oil သံလွင်ဆီ) - အရသာကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေရန်နှင့် အနှစ်များကို ချောမွေ့ခရင်မ်ကဲ့သို့ ပျော့ပြောင်းသွားစေရန် အသုံးပြုသည်။ သာမန် အလှဆင်အမြှုပ်တင်သည့် ပစ္စည်းများ သံလွင်ဆီသန့်သန့် (Extra-virgin olive oil) ကုလားပဲစေ့အလုံးလိုက် ပါပရိကာ (Paprika) ငရုတ်ကောင်းမှုန့် သို့မဟုတ် စူမက် (Sumac) အမွှေးအကြိုင်မှုန့် Celery တ...

လေ့လာမှုများအရ အမျိုးသမီးများသည် နေ့ဘက်တွင် ဦးနှောက်လှုပ်ရှားမှု ပိုမိုများပြားခြင်း၊ လုပ်ငန်းမျိုးစုံကို တပြိုင်နက် လုပ်ဆောင်ရခြင်း (multitasking) နှင့် သိမြင်နိုင်စွမ်းဆိုင်ရာ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး မြင့်မားခြင်းတို့ကြောင့် အမျိုးသားများထက် တညလျှင် အိပ်ချိန် ၁၁ မိနစ်မှ မိနစ် ၂၀ ခန့် ပိုမိုလိုအပ်နိုင်သည်ဟု ဆိုကြသည်။ အမျိုးသမီးများ အိပ်စက်ချိန် ပိုမိုလိုအပ်ရသည့် အကြောင်းရင်းများ လုပ်ငန်းမျိုးစုံလုပ်ဆောင်ခြင်းနှင့် သိမြင်နိုင်စွမ်းဆိုင်ရာ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး: ပါမောက္ခ ဂျင်ဟော်န်း (Professor Jim Horne) ကဲ့သို့သော အိပ်စက်ခြင်းဆိုင်ရာ ကျွမ်းကျင်သူများ၏ သုတေသနပြုချက်အရ အမျိုးသမီးများသည် နေ့ဘက်တွင် ပိုမိုရှုပ်ထွေးသော အချက်အလက်များကို စဉ်းစားတွေးတောပြီး လုပ်ငန်းတာဝန်များကို တပြိုင်နက် လုပ်ဆောင်ကြရလေ့ရှိကာ ၎င်းအတွက် ညဘက်တွင် ဦးနှောက်ကို အနားယူပြုပြင်ရန် ပိုမိုလိုအပ်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။ ဟော်မုန်းပြောင်းလဲမှုများ: ရာသီလာစဉ်၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်စဉ်၊ သွေးဆုံးကိုင်ကာလနှင့် သွေးဆုံးချိန်တို့တွင် ဖြစ်ပေါ်တတ်သော ဟော်မုန်းအပြောင်းအလဲများသည် အိပ်စက်ခြင်းအရည်အသွေးကို မကြာခဏ ထိခိုက်စေပြီး အနားယူမှု ပိုမိုလိုအပ်လာစေသည်။ ပြု...

မြန်မာနိုင်ငံသည် လက်ရှိဖြစ်ပွားနေသော လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခများ၊ ပြည်သူ့ကျန်းမာရေးစနစ် တိုက်နယ်ပျက်စီးခြင်းနှင့် ကူးစက်ရောဂါ ဖြစ်ပွားမှုနှုန်း မြင့်တက်လာခြင်းတို့ကြောင့် ပြင်းထန်သော ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး အကျပ်အတည်းနှင့် ရင်ဆိုင်နေရသည်။ အဓိက ကျန်းမာရေး စိုးရိမ်ပူပန်မှုများ ကူးစက်ရောဂါများ: သောက်သုံးရေ မကင်းစင်ခြင်း၊ သန့်ရှင်းရေး ညံ့ဖျင်းခြင်းနှင့် ပုံမှန်ဆေးကုသရေး အစီအစဉ်များ ပြတ်တောက်သွားခြင်းတို့ကြောင့် ဆေးယဉ်ပါး တီဘီရောဂါ (TB)၊ ငှက်ဖျားရောဂါ၊ အိတ်ချ်အိုင်ဗွီ/အိတ်ဒ်စ် (HIV/AIDS)၊ သွေးလွန်တုပ်ကွေးနှင့် ကာလဝမ်းရောဂါ ဖြစ်ပွားနှုန်းများ မြင့်တက်လျက်ရှိသည်။ ကျန်းမာရေးစနစ် ပြိုလဲခြင်းနှင့် ဆေးကုသမှုအပေါ် တိုက်ခိုက်မှုများ: အခြေခံကျန်းမာရေး ဝန်ဆောင်မှုများကို ရယူရန် အလွန်ခက်ခဲနေကြောင်း ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့ကြီးက သတင်းထုတ်ပြန်ထားပြီး၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အဆောက်အအုံများအား ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ တိုက်ခိုက်မှုများနှင့် ကျန်းမာရေးပညာရှင်များ အလွန်အမင်း కొပါးရှားမှုတို့က ယင်းအခြေအနေကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည်။ စစ်ဘေးရှောင်ရခြင်းနှင့် စိတ်ကျန်းမာရေး: စဉ်ဆက်မပြတ်သော ပဋိပက္ခများနှင့် လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုများကြောင့် ပြည...

(၁) အမျိုးသား ကျန်းမာရေး အင်စတီကျု (National Institutes of Health) ၏ ဖော်ပြချက်အရ ယနေ့ခေတ်တွင် အရေးအကြီးဆုံး ကျန်းမာရေး ပြဿနာများတွင် နာတာရှည်ရောဂါများ၊ စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများနှင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ရရှိရန် အတားအဆီးများ ပါဝင်ပါသည်။ အဓိက ပြည်သူ့ကျန်းမာရေး စိုးရိမ်စရာများ - နာတာရှည်ရောဂါများ: နှလုံးရောဂါ၊ ကင်ဆာနှင့် ဆီးချိုရောဂါကဲ့သို့သော အခြေအနေများသည် သေဆုံးရသည့် အဓိကအကြောင်းရင်းများ ဖြစ်ဆဲဖြစ်ပြီး နှစ်စဉ် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုစရိတ် ဒေါ်လာဘီလီယံပေါင်းများစွာ ကုန်ကျမှုကို ဖြစ်စေပါသည်။ - စိတ်ကျန်းမာရေးနှင့် မူးယစ်ဆေးဝါး သုံးစွဲမှု: စိုးရိမ်ပူပန်ခြင်း (Anxiety)၊ စိတ်ကျရောဂါ (Depression) နှင့် အိုပီယွိုက် (opioid) စွဲလမ်းခြင်းတို့သည် လူကြီးများနှင့် လူငယ် သန်းပေါင်းများစွာအပေါ် သက်ရောက်မှု ရှိနေပါသည်။ - ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ရရှိနိုင်မှုနှင့် ကုန်ကျစရိတ်များ: ကုန်ကျစရိတ် မြင့်တက်လာခြင်း၊ အခြေခံကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှု ဆရာဝန် ရှားပါးခြင်းနှင့် အာမခံ ကွာဟချက်များက လူအများအပြား အချိန်မီ ကာကွယ်ကုသမှု ခံယူရန် ခက်ခဲစေပါသည်။ - ကူးစက်ရောဂါ ခြိမ်းခြောက်မှုများ: ပဋိဇီ...

အမျိုးသားများတွင် အဖြစ်အများဆုံး ကင်ဆာများ - အသားအရေ ကင်ဆာ (Non-melanoma skin cancer) - ပရောစတိတ် (ဆီးကျိတ်) ကင်ဆာ (Prostate cancer): အမျိုးသားများအနေဖြင့် ဘဝသက်တမ်းအတွင်း ၈ ဦးတွင် ၁ ဦးခန့် ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပါသည်။ - အဆုတ်နှင့် လေပြွန်ကင်ဆာ (Lung and bronchus cancer): အမျိုးသားများတွင် တတိယမြောက် အဖြစ်အများဆုံး ကင်ဆာ ဖြစ်ပါသည်။ - အူမကြီးနှင့် စအိုကင်ဆာ (Colorectal cancer): အမျိုးသားများတွင် စတုတ္ထမြောက် အဖြစ်အများဆုံး ကင်ဆာရောဂါ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှု ဖြစ်ပါသည်။ အမျိုးသားများတွင် အသေအပျောက် အများဆုံး ကင်ဆာများ ပရောစတိတ်ကင်ဆာသည် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုနှုန်း မြင့်မားသော်လည်း ကင်ဆာကြောင့် သေဆုံးရသည့် အဓိကအကြောင်းရင်းများမှာ အနည်းငယ် ကွာခြားပါသည်။ - အဆုတ်ကင်ဆာ (Lung cancer): အမျိုးသားများတွင် ကင်ဆာကြောင့် သေဆုံးရသည့် အဓိကဦးဆောင်သည့် အကြောင်းရင်း ဖြစ်ပါသည်။ - ပရောစတိတ်ကင်ဆာ (Prostate cancer): ကင်ဆာကြောင့် သေဆုံးရမှုတွင် ဒုတိယအများဆုံး ဖြစ်ပါသည်။ - အူမကြီးနှင့် စအိုကင်ဆာ (Colorectal cancer): ကင်ဆာကြောင့် သေဆုံးရမှုတွင် တတိယအများဆုံး ဖြစ်ပါသည်။ ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

(၁) သွေးတိုးရောဂါအတွက် အသုံးအများဆုံး ဆေးဝါးများသည် ပထမတန်းစား ဆေးဝါးများဟု ခေါ်ဆိုကြသော အဓိက အတန်းအစား ၄ ခုတွင် ပါဝင်သည်။ ယင်းတို့အထဲမှ လိုင်စီနိုပရယ် (Lisinopril) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် လူကြိုက်အများဆုံးနှင့် ညွှန်းစာအရေးအများဆုံး သွေးတိုးကျဆေးအဖြစ် အမြဲတမ်း ရပ်တည်နေပါသည်။ ၁။ ACE Inhibitors (အန်ဂျီယိုတန်ဆင် ပြောင်းလဲစေသော အင်ဇိုင်းကို ဟန့်တားသည့် ဆေးများ) ဤဆေးများသည် သွေးကြောများကို ကျဉ်းစေသော ဟိုမုန်းထုတ်လုပ်မှုကို ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းမှ တားဆီးပေးခြင်းဖြင့် သွေးကြောများကို ပြေလျော့စေသည်။ - Lisinopril (Prinivil, Zestril) - စုစုပေါင်းအနက် အသုံးအများဆုံး ညွှန်းဆိုခံရသော ဆေးဖြစ်သည်။ - Benazepril (Lotensin) - Ramipril (Altace) ၂။ ARBs (အန်ဂျီယိုတန်ဆင် တားဆီးသည့် ဆေးများ) ACE inhibitors ဆေးများကဲ့သို့ပင် ARB များသည် သွေးကြောများကို ပွင့်လျော့နေစေသော်လည်း ၎င်းတို့က ဟိုမုန်းသည် သွေးကြောများနှင့် ပေါင်းစပ်နိုင်စွမ်းကို ပိတ်ဆို့ခြင်းဖြင့် လုပ်ဆောင်ကြသည်။ လူနာတွင် "ACE inhibitor ကြောင့်ဖြစ်သော ခြောက်သွေ့သည့် ချောင်းဆိုးခြင်း" ဖြစ်ပေါ်လာပါက ဤဆေးများကို မကြာခဏ ညွှန်းဆိုလေ့ရှိသည်။ - Lo...