Posts

ဗေဒင် လက္ခဏာ ဆရာဆရာမများ မပြောနိုင်ကြတဲ့ DNA စစ်ဆေးခြင်းအကြောင်း

Image
(၁) DNA Insights ဆိုသည်မှာ အများအားဖြင့် (Parkview Health သို့မဟုတ် Riverview Health ကဲ့သို့သော ကျန်းမာရေး အဖွဲ့အစည်းများမှ ဆောင်ရွက်သည့်) ဒေသတွင်း သုတေသန အစီအစဉ်များကို ရည်ညွှန်းပါသည်။ ဤအစီအစဉ်များသည် လူတဦးချင်းစီ၏ DNA (မျိုးဗီဇ) က ၎င်းတို့၏ ကျန်းမာရေးအပေါ် မည်သို့ သက်ရောက်မှု ရှိသည်ကို မိမိကိုယ်တိုင်ရော ဆရာဝန်များပါ ပိုမို နားလည်သဘောပေါက်နိုင်စေရန် မျိုးဗီဇ စစ်ဆေးမှုများ (Genetic screening) ကို အသုံးပြုပါသည်။ DNA Insights အစီအစဉ်များ၏ အဓိက အင်္ဂါရပ်များ ကုန်ကျစရိတ် မရှိဘဲ စစ်ဆေးပေးခြင်း - ကျန်းမာရေး အာမခံ ထားရှိရန် မလိုဘဲ ပါဝင်ဆောင်ရွက်သူများကို အခမဲ့ ဝန်ဆောင်မှု ပေးပါသည်။ မျိုးရိုးလိုက် ရောဂါလက္ခဏာ စစ်ဆေးခြင်း - မျိုးရိုးလိုက် ဖြစ်ပွားတတ်သည့် ကင်ဆာရောဂါများ (ရင်သားကင်ဆာ၊ မျိုးဥအိမ်ကင်ဆာနှင့် Lynch syndrome / အူမကြီးကင်ဆာ) အပြင် မျိုးရိုးလိုက် သွေးတွင်း ကိုလက်စထရော မြင့်မားသည့် ရောဂါ (Familial hypercholesterolemia) အပါအဝင် သီးခြား ရောဂါအခြေအနေများအတွက် မျိုးဗီဇဆိုင်ရာ စွန့်စားရမှုများကို ဆန်းစစ်ပေးပါသည်။ မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လက္ခဏာများနှင့် ဘိုးဘေးဘီဘင် ဇာစ်မြစ် - မိ...

မဲဇလီ (Siamese cassia / Senna siamea)

Image
မေးခွန်းတခု = သွေးတိုးသမား မဲဇာလီစားလို့မရဘူးဆို ဆရာ ပြန်စာ မဲဇလီ (ခေါ်) Siamese cassia (Senna siamea သို့မဟုတ် Cassia siamea) ကို Kassod tree သို့မဟုတ် Siamese senna ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး အစားအစာ၊ ဆေးဝါး၊ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်နှင့် အသုံးအဆောင် ပစ္စည်းပိုင်းဆိုင်ရာ အကျိုးကျေးဇူးများစွာကို ပေးစွမ်းနိုင်သော အပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဆေးဖက်ဆိုင်ရာနှင့် ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ • စိတ်ကို ငြိမ်းအေးစေခြင်းနှင့် စိုးရိမ်စိတ်ကို လျှော့ပါးစေခြင်း - မဲဇလီပင်တွင် Barakol ခေါ် ဓာတ်ပေါင်း ပါဝင်သဖြင့် စိတ်အာရုံကို ငြိမ်းအေးစေခြင်း၊ အိပ်ပျော်စေခြင်းနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှုများကို လျှော့ပါးသက်သာစေခြင်းတို့အတွက် ထင်ရှားပါသည်။ • အစာကြေစေခြင်းနှင့် ဝမ်းမှန်စေခြင်း - မဲဇလီ၏ အနှစ်သား၊ အခေါက်နှင့် အရွက်တို့ကို ရှေးရိုးစဉ်ဆက် သဘာဝဝမ်းနုတ်ဆေးအဖြစ် အသုံးပြုကြပြီး ဝမ်းချုပ်ခြင်းကို သက်သာစေကာ အူမကြီး ကျန်းမာရေးကို အထောက်အကူပြုပါသည်။ • သံကောင်/တုတ်ကောင်များ ပျောက်ကင်းစေခြင်းနှင့် အရေပြား ကုသမှုများ - အနှစ်သား သို့မဟုတ် အခေါက်ကို ကျိုချက်ထားသော ဆေးရည်သည် အူတွင်းရှိ သံကောင်၊ တုတ်ကောင်များကို ကျဆင်းစေသည့်အပြင် ဝက်ခြံ၊ ဝဲနှင့...

မေးရိုးအဆစ် ဝေဒနာများ (TMJ Disorders / TMD)

Image
Good morning ပါဆရာရှင့်။ အချိန်ရ အဆင်ပြေမယ်ဆိုရင် TMJ ရောဂါ အကြောင်းလေးမျှဝေပေးစေလိုပါသည်ရှင့်။ ကျေးဇူးတင်ပါတယ်။ မေးရိုးအဆစ် ဝေဒနာများ (TMD) ဆိုသည်မှာ မေးရိုးအဆစ်နှင့် မေးရိုးလှုပ်ရှားမှုကို ထိန်းချုပ်သည့် ကြွက်သားများတွင် နာကျင်ခြင်းနှင့် ပုံမှန် မလှုပ်ရှားနိုင်ခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေသော ရောဂါစုကို ရည်ညွှန်းပါသည်။ ဤဝေဒနာသည် လူဦးရေ၏ ၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၁၂ ရာခိုင်နှုန်းခန့်တွင် ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပြီး အသက် ၃၅ နှစ်မှ ၄၄ နှစ်အကြား အမျိုးသမီးများတွင် အများဆုံး ဖြစ်ပွားလေ့ရှိပါသည်။ အတွေ့ရများသော ရောဂါလက္ခဏာများ • မေးရိုးနှင့် မျက်နှာ နာကျင်ခြင်း - မေးရိုး၊ ပါးပြင် သို့မဟုတ် နားရွက်တဝိုက်တွင် ကိုက်ခဲခြင်း သို့မဟုတ် ဖိကြည့်ပါက နာကျင်ခြင်း။ • ဂျတ်ခ်ခနဲ အသံမြည်ခြင်း သို့မဟုတ် မြည်သံထွက်ခြင်း - ပါးစပ်ကို ဟစဉ် သို့မဟုတ် ပိတ်စဉ် အသံမြည်ခြင်း သို့မဟုတ် ပွတ်တိုက်သည့် ခံစားချက်မျိုး ဖြစ်ခြင်း။ • လှုပ်ရှားမှု ကန့်သတ်ခံရခြင်း သို့မဟုတ် မေးရိုးတဆို့ခြင်း - ပါးစပ်ကို အဆုံးထိ ဟ၍ သို့မဟုတ် ပိတ်၍ မရခြင်း၊ သို့မဟုတ် ခက်ခဲခြင်း (Trismus)။ • အခြားနေရာသို့ ကူးစက်နာကျင်ခြင်း - ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ နားကိုက်ခြင်း၊ ဇ...

သစ်ကြံပိုး နှင့် ပျားရည် ပေါင်းစပ်သုံးစွဲခြင်း၏ ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ

သစ်ကြံပိုး (Cinnamon) နှင့် ပျားရည် (Honey) တို့တွင် ပါဝင်သော ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင် ပစ္စည်းများ (antioxidants)၊ အဏုဇီဝပိုးမွှား တားဆီးပေးသည့် အာနိသင်များ (antimicrobial) နှင့် ရောင်ရမ်းမှုကို လျှော့ချပေးသည့် အာနိသင်များ (anti-inflammatory) ကြောင့် ယင်းနှစ်မျိုးကို ပေါင်းစပ် သုံးစွဲခြင်းသည် သိပ္ပံနည်းကျ ထောက်ခံထားသည့် ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူး အများအပြားကို ရရှိစေပါသည်။ အဓိက ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ • နှလုံးကျန်းမာရေး - သစ်ကြံပိုးသည် သွေးတွင်း ကိုလက်စထရော စုစုပေါင်း၊ ထရိုင်ဂလီးစရိုက် (triglycerides) နှင့် သွေးတိုးတို့ကို လျှော့ချပေးနိုင်ပြီး သဘာဝ ပျားရည်စစ်စစ်သည် အကျိုးပြု ကိုလက်စထရော (HDL) ကို တိုးတက်စေပါသည်။ • သွေးတွင်းသကြားဓာတ် ထိန်းညှိပေးခြင်း - အင်ဆူလင် တုံ့ပြန်နိုင်စွမ်း (insulin sensitivity) ကို တိုးတက်စေပြီး အစာမစားမီ သွေးတွင်းသကြားဓာတ်ကို လျှော့ချပေးသည့် စင်းနမဲလ်ဒီဟိုက် (cinnamaldehyde) ကဲ့သို့သော တက်ကြွဓာတ်ပေါင်းများ ပါဝင်ပါသည်။ • ချောင်းဆိုးခြင်းနှင့် လည်ချောင်းနာခြင်းကို သက်သာစေခြင်း - ပျားရည်သည် ချောင်းဆိုးခြင်းကို သဘာဝအတိုင်း သက်သာစေပြီး လည်ချောင်းယားယံခြင်းကို လျော့ပ...

ပန်းနာရင်ကြပ်ရောဂါအတွက် ဒီပဲမိုခီးမက်ဘ် (Depemokimab for Asthma)

Image
၂၀၂၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် အမေရိကန် အစားအသောက်နှင့် ဆေးဝါး ကွပ်ကဲရေးဌာန (FDA) သည် အသက် ၁၂ နှစ်နှင့်အထက် ပြင်းထန်ရင်ကြပ်ရောဂါ အမျိုးအစားအချို့ ခံစားနေရသူများအတွက် နောက်ဆက်တွဲ ထိန်းသိမ်းကုသဆေးအဖြစ် ဒီပဲမိုခီးမက်ဘ် (အက်ခ်ဇ်ဒန်ဆာ) [Depemokimab (Exdensur)] ကို အတည်ပြုပေးခဲ့ပါသည်။ ယင်း ဇီဝဆေးဝါး (biologic medicine) သည် အီအိုစီနိုဖီးလ် (eosinophils) ဟုခေါ်သော သွေးဖြူဥပမာဏ မြင့်မားနေသည့် ပြင်းထန် ပန်းနာရင်ကြပ်ရောဂါသည်များတွင် ရောဂါလက္ခဏာ ရုတ်တရက် ရုတ်ခြည်းဆိုးရွားခြင်းနှင့် ဆေးရုံတက်ရောက်ရခြင်းတို့ကို လျှော့ချပေးနိုင်ကြောင်း ပြသခဲ့ပါသည်။ ထို့ပြင် တနှစ်လျှင် ခြောက်လတကြိမ်၊ စုစုပေါင်း နှစ်ကြိမ်မျှသာ ထိုးနှံကုသရန် လိုအပ်ပါသည်။ ဆေးဝါးသစ် ရှာဖွေတွေ့ရှိရေးနှင့် ဖော်ထုတ်ထုတ်လုပ်ရေးမှာ ရှည်လျားသော လုပ်ငန်းစဉ်တခုဖြစ်ပြီး၊ အလားအလာကောင်းသော ဆေးဝါးဒီဇိုင်း အယူအဆများနှင့် ဆေးဝါးလောင်း အများစုမှာ အဆုံးထိ မရောက်ရှိကြပါ။ စတင်သည့်အဆင့်တွင် အလားအလာရှိသော ကုသမှုနည်းဗျူဟာသစ်များနှင့် ဆေးဝါးလောင်းများကို ကြံဆဖန်တီးရန် အခြေခံသုတေသနပြုလုပ်ရပါသည်။ ဆေးဝါးသစ်တမျိုးကို လူတွင် လူတွေ့စမ်းသပ်မှု (clinical trials) မလုပ်မီ၊ ဓာ...

သွေးတိုးရှိသူများ ရှောင်ကြဉ်ရမည့် အစားအစာများ

Image
တင်ထားတဲ့စာ = ငါးနီတူ ကွန်မင့်တခု = စားသင့်တယ်။ ကယ်လ်စီယမ်ဓါတ်ကြွယ်ဝတယ်။ ​သွေးတိုးသမားဆိုရင်​တော့ အများကြီးမစားသင့်ဘူး။ မှတ်ချက် = သွေးတိုး၊ ဆီးချို၊ ကိုလက်စထော၊ ဂေါက်နဲ့ တခြားရောဂါတွေအတွက် အစားအသောက်တွေ အကြောင်းကို ခဏခဏ (ခဏခဏ) အတိအကျ တင်ပြထားပါတယ်။ သွေးတိုးရှိသူများ လုံးဝ (သို့မဟုတ်) တတ်နိုင်သမျှ ရှောင်ကြဉ်ရမည့် အစားအစာများ ·         ပြုပြင်ဖန်တီးထားသော အသားများနှင့် အခြောက်ခံ/အချဉ်သိပ်ထားသော အသားများ - ဝက်ပေါင်ခြောက် ( Bacon) ၊ အူချောင်း၊ ဟော့ဒေါ့၊ ဝက်ပေါင်ခြောက် ( Ham) ၊ အသားပြားများနှင့် ပက်ပာရိုနီ ( Pepperoni) တို့တွင် သွေးလွှတ်ကြောများကို ခဲယဉ်းတောင့်တင်းစေသည့် ဆိုဒီယမ် (ဓာတ်ဆား) နှင့် ဓာတုတာရှည်ခံဆေးများ အမြောက်အမြား ပါဝင်ပါသည်။ ·         ဆိုဒီယမ် (ဓာတ်ဆား) ပါဝင်မှုများသော အသင့်စား အစားအစာများနှင့် ဆိုင်ဟင်းလျာများ - အေးခဲအသင့်စား အစားအစာများ၊ သေတ္တာဘူးစွပ်ပြုတ်များ၊ ဖာ့စ်ဖုဒ် ( Fast-food) ဘာဂါများနှင့် ထုပ်ပိုးထားသော ခေါက်ဆွဲခြောက်များတွင် ဆိုဒီယမ်ဓာတ် အမြောက်အမြား (တကြိမ်စားလျှင် ၁ , ၀၀၀ မှ ၃...

နနွင်းလက်ဖက်ရည် (Turmeric tea)

Image
နနွင်းလက်ဖက်ရည်တွင် ပြင်းထန်သော ဓာတ်တိုးဆန့်ကျင်ပစ္စည်း (antioxidant) နှင့် ရောင်ရမ်းမှုကို လျှော့ချပေးနိုင်သော ဂုဏ်သတ္တိများကြောင့် လူသိများသည့် သဘာဝအပင်ထွက် ဒြပ်ပေါင်းတမျိုး ဖြစ်သော ကာကျူမင် (curcumin) ပါဝင်သည်။ အဓိက ကျန်းမာရေး အကျိုးကျေးဇူးများ - နာတာရှည် ရောင်ရမ်းမှုများကို သက်သာစေပြီး ဒူးဆစ်ရောင် ရောဂါလက္ခဏာများနှင့် အဆစ်အမြစ် နာကျင်ခြင်းများကို လျှော့ချပေးနိုင်သည်။ - ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းရှိ ဖရီးရယ်ဒီကယ် (free radicals) များကို အဆိပ်အတောက် ကင်းစင်စေပြီး ဆဲလ်များကို ဓာတ်တိုးဖိစီးမှု (oxidative stress) မှ ကာကွယ်ပေးသည်။ - အင်ဆူလင် တုံ့ပြန်မှု စွမ်းရည် (insulin sensitivity) ကို ပိုမိုကောင်းမွန်စေပြီး ကျန်းမာရေးနှင့် ညီညွတ်သော ကော်လက်စထရော ပမာဏနှင့် သွေးတွင်းသကြားဓာတ် ထိန်းချုပ်မှုကို အထောက်အကူပြုသည်။ - အစာစားပြီးနောက် လေပွခြင်း၊ လေထခြင်း နှင့် အစာမကြေ ရင်ပြည့်ရင်ကယ် ဖြစ်ခြင်းတို့ကို သက်သာစေနိုင်သည်။ - ကယ်ဖိန်းဓာတ် မပါဝင်ခြင်း နှင့် ကယ်လိုရီ နည်းပါးခြင်း: ပုံမှန်အားဖြင့် တခွက်လျှင် ကယ်လိုရီ ၁၀ မှ ၃၀ အထိသာ ပါဝင်ပြီး ကယ်ဖိန်းဓာတ် လုံးဝမပါဝင်သောကြောင့် ညနေခင်း/ညဘက်များတွင် စိတ်လက်ပေါ့ပါးစွာ သ...