Posts

အမျိုးသားများနှင့် ပရိုစတိတ်ကင်ဆာ

-
Image
လက်ရှိ American Cancer Society နှင့် ကျန်းမာရေးအဖွဲ့အစည်းများ၏ အချက်အလက်များအရ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ အမျိုးသားများတွင် ခန့်မှန်းအားဖြင့် ၈ ယောက်တွင် ၁ ယောက် သည် အသက်တလျှောက် တကြိမ်ခန့် ပရိုစတိတ် (ဆီးကျိတ်) ကင်ဆာ ဟု ရောဂါသတ်မှတ်ခံရနိုင်ပါသည်။ “၈ ယောက်တွင် ၁ ယောက်” ဟု ဆိုခြင်းမှာ အသက်တလျှောက် ရောဂါသတ်မှတ်ခံရနိုင်ခြေကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သော်လည်း လက်ရှိ ရောဂါဖြင့် အသက်ရှင်နေသူ အရေအတွက်လည်း မြင့်မားပါသည်။ လက်ရှိ အသက်ရှင်နေသူများ (Survivors) အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် ပရိုစတိတ်ကင်ဆာ ရောဂါရှိခဲ့ဖူးသူ သို့မဟုတ် လက်ရှိ ရောဂါဖြင့် အသက်ရှင်နေသူ အမျိုးသား ၃.၅ သန်းကျော် ရှိပါသည်။ အသက်တလျှောက် ရောဂါဖြစ်နိုင်ခြေ (အခြား အုပ်စုများ) အမေရိကန်ရှိ အနက်ရောင်အမျိုးသားများတွင် ပရိုစတိတ်ကင်ဆာ ဖြစ်နိုင်ခြေ ပိုမြင့်ပြီး ၆ ယောက်တွင် ၁ ယောက်ခန့် ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ ဖြစ်ပွားမှုနှင့် သေဆုံးမှု ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် ပရိုစတိတ်ကင်ဆာ ရောဂါအသစ် ၃၃၃,၈၃၀ ခန့် ရောဂါသတ်မှတ်ခံရမည်ဟု ခန့်မှန်းထားပါသည်။ ထို့ပြင် ၄၄ ယောက်တွင် ၁ ယောက်ခန့် သည် ပရိုစတိတ်ကင်ဆာကြောင့် သေဆုံးနိုင်ပါသည်။ အသက်နှင့် ဆက်စပ်မှု အသက်ကြီးလာလျှင် ဖြစ်နိုင်ခြေ မြင့်မားလာပါ...
Post a Comment
Read more

Trichomoniasis (ထရိုင်ကိုမိုနီးယားစစ်)

-
Image
(ကန်တော့) မင်္ဂလာပါ ဆရာရှင့် ( - ) က စိမ်းဝါရောင် အရည်တွေအများကြီးဆင်းနေလို့ပါရှင့် ဘယ်လိုကုသရင် ပျောက်ကင်းနိုင်ပါသလဲရှင့် နိုင်ငံရေးအခြေအနေအရ မြို့မှာသွားကုသလို့ ခက်ခဲလို့ပါရှင့် ထရိုင်ကိုမိုနီးယားစစ်သည် လိင်မှ ကူးစက်ရောဂါ (STI) တခုဖြစ်ပြီး လူအများစုတွင် လက္ခဏာ မပြတတ်ပါ။ သို့ရာတွင် လက္ခဏာများ ပေါ်ပေါက်ပါက ပိုးကူးစက်ပြီးနောက် ၅ ရက်မှ ၂၈ ရက်အတွင်း တွေ့ရနိုင်ပါသည်။ လက္ခဏာများတွင် လိင်အင်္ဂါယားယံခြင်း၊ ပူလောင်ခြင်း၊ အနီရောင် ဖြစ်ခြင်း၊ နာကျင်ခြင်း နှင့် ဆီးသွားစဉ် သို့မဟုတ်  အတူနေစဉ် နာကျင်ခြင်းတို့ ပါဝင်နိုင်ပါသည်။ အမျိုးသမီးများတွင် အဝါရောင်-အစိမ်းရောင်ပါသော၊ ပွဖောင်းပုံစံရှိသော၊ အနံ့ဆိုးပါဝင်သော ယောနိအရည်ပါးပါး ထွက်နိုင်ပါသည်။ အမျိုးသားများတွင် များအားဖြင့် လက္ခဏာ မပြတတ်သော်လည်း လိင်အင်္ဂါအတွင်း ယားယံပူလောင်ခြင်း သို့မဟုတ် အမျိုးသုက်ထွက်စဉ် နာကျင်ခြင်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။ အမျိုးသမီးများတွင် တွေ့ရသော အဓိက လက္ခဏာများ ယောနိအရည်ထွက်ခြင်း — ပါးပါး၊ အစိမ်းရောင်-အဝါရောင်၊ အဖြူရောင် သို့မဟုတ် မီးခိုးရောင် ဖြစ်နိုင်ပြီး အနံ့ပြင်းထန်တတ်ပါသည်။ လိင်အင်္ဂါယားယံခြင်း — ယောနိ သို့မဟုတ် လိင်အင်္ဂါပြင်...
Post a Comment
Read more

Limit sweets and sugary drinks

-
Image
အချိုနှင့် သကြားပါဝင်သည့် အဖျော်ယမကာများကို ကန့်သတ်ပါ ကျန်းမာရေးကောင်းမွန်စေရန် သကြားစားသုံးမှုကို လျှော့ချပါ။ အချိုစားစရာများနှင့် သကြားပါဝင်သည့် အဖျော်ယမကာများကို ကန့်သတ်သုံးစွဲပါ။ World Health Organization (WHO) အကြံပြုချက်အရ လူကြီးနှင့် ကလေးများသည် နေ့စဉ် “အလွတ်သကြား” (free sugar) စားသုံးမှုကို စုစုပေါင်း စွမ်းအင်လိုအပ်ချက်၏ ၁၀% ထက် မကျော်စေရန် လျှော့ချသင့်ပြီး၊ ထို့ထက်လည်း ၅% အောက် (ခန့်မှန်းအားဖြင့် ၂၅ ဂရမ် သို့မဟုတ် လက်ဖက်ရည်ဇွန်း ၆ ဇွန်းခန့်) အထိ လျှော့ချနိုင်လျှင် ကျန်းမာရေးအကျိုးကျေးဇူး ပိုမိုရရှိနိုင်သည်။ ကျန်းမာရေးထိန်းသိမ်းလိုပါက သကြားပါဝင်သည့် အဖျော်ယမကာများ၊ အချိုစားစရာများနှင့် ပြုပြင်ထုတ်လုပ်ထားသော အစားအစာ အလွတ်များကို ကန့်သတ်ပါ။ သကြားလျှော့ချရန် အဓိက အကြံပြုချက်များ • သကြားပါဝင်သည့် အဖျော်ယမကာများကို လျှော့ချပါ — ဆိုဒါအဖျော်ယမကာများ၊ စွမ်းအင်ပေးသည့် အဖျော်ယမကာများ၊ သစ်သီးရည်များနှင့် သကြားထည့်ထားသော ကော်ဖီများသည် ထည့်သွင်းသကြား၏ အကြီးမားဆုံးရင်းမြစ်များဖြစ်သဖြင့် လျှော့ချသုံးစွဲပါ။ • အချိုစားစရာများကို ကန့်သတ်ပါ — ကိတ်မုန့်၊ ကွတ်ကီး၊ သကြားလုံးများကဲ့သို့သော အချိုမုန့်...
Post a Comment
Read more

ခြေတလှမ်း ကုဋေတသန်း

-
Image
မိတ်ဆွေ ဆရာဝန်တဦးက တင်ထားတယ်။ ခြေတလှမ်း ကုဋေတသန်း တဲ့။ သူ့အမျိုးတွေထဲက အသက်ကြီး အမျိုးသမီးတွေနဲ့ ဆိုင်တယ် ထင်ပါတယ်။ (၁) လမ်းလျှောက်ရာတွင် အထောက်အကူ လိုအပ်သူ ဘယ်လောက်ရှိသနည်း ကမ္ဘာတလွှားတွင် လူပေါင်း ၂.၅ ဘီလီယံကျော်သည် ဘီးထိုင်ယာဉ်၊ လမ်းလျှောက်ထောက်ကူကိရိယာ၊ လက်ကိုင်တံကဲ့သို့ အထောက်အကူပစ္စည်း တမျိုး သို့မဟုတ် တမျိုးထက်ပို လိုအပ်ကြသည်။ ၂၀၅၀ ခုနှစ်တွင် ယင်းအရေအတွက်သည် ၃.၅ ဘီလီယံအထိ တိုးမြင့်လာမည်ဟု ခန့်မှန်းထားသည်။ ကမ္ဘာလူဦးရေ၏ ခန့်မှန်းအားဖြင့် ၁% ခန့်ဖြစ်သော လူပေါင်း ၈၀ သန်းခန့်သည် ဘီးထိုင်ယာဉ် လိုအပ်ကြပြီး၊ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုတွင် လူကြီး ၇ ဦးလျှင် ၁ ဦးနီးပါးတွင် လှုပ်ရှားသွားလာရေးဆိုင်ရာ အခက်အခဲများ ရှိသည်။ လမ်းလျှောက်ထောက်ကူပစ္စည်းများနှင့် ပတ်သက်သော အဓိကအချက်များ • ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက် — လူပေါင်း ၂.၅ ဘီလီယံကျော်သည် ဘီးထိုင်ယာဉ်အပါအဝင် အထောက်အကူပစ္စည်းများ လိုအပ်ကြပြီး ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများတွင် လိုအပ်ချက် မပြည့်မီမှု အလွန်မြင့်မားသည်။ • ဘီးထိုင်ယာဉ် အသုံးပြုသူများ — ကမ္ဘာတလွှား လူပေါင်း ၈၀ သန်းခန့် (လူဦးရေ၏ ၁%) သည် ဘီးထိုင်ယာဉ် လိုအပ်ကြသည်။ • လှုပ်ရှားသွားလာရေး ချို့ယွင်းမှု —...
Post a Comment
Read more

2 in 5 of American adults are expected to develop type 2 diabetes

-
Image
အမေရိကန်နိုင်ငံရှိ (အသက် ၁၈ နှစ်အထက်) လူကြီးများအနက် ခန့်မှန်းအားဖြင့် ၄၀% (သို့မဟုတ် ၅ ဦးတွင် ၂ ဦးခန့်) သည် မိမိတို့၏ အသက်တာအတွင်း အမျိုးအစား ၂ ဆီးချိုရောဂါ ဖြစ်ပွားနိုင်ကြမည်ဟု ခန့်မှန်းထားကြသည်။  ဟစ်စပန်းနစ် လူမျိုးများနှင့် ဟစ်စပန်းနစ်မဟုတ်သော လူမည်းအုပ်စုများတွင် ဖြစ်ပွားနိုင်ခြေသည် ၅၀% ကျော်အထိ မြင့်တက်နိုင်သည်။ အဝလွန်မှုတိုးလာခြင်းနှင့် လူဦးရေအသက်ရှည်လာခြင်းတို့ကြောင့် ယခုကိန်းဂဏန်းသည် အများပြည်သူကျန်းမာရေးအတွက် အရေးကြီးသော အကျပ်အတည်းတရပ်ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ ကိုယ်အလေးချိန်ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ ကိုယ်လက်လှုပ်ရှားမှုတိုးမြှင့်ခြင်းနှင့် ဆီးချိုမဖြစ်မီအဆင့် (prediabetes) ကို စစ်ဆေးရှာဖွေခြင်းတို့သည် ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို ကာကွယ်နိုင်ခြင်း သို့မဟုတ် နောက်ကျစေနိုင်ခြင်း ရှိသည်။ ဤကိန်းဂဏန်းနှင့် ပတ်သက်သော အဓိကအချက်များမှာ — ရည်မှန်းအုပ်စု — ၄၀% ဖြစ်နိုင်ခြေသည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုရှိ လူထုတရပ်လုံးကို ရည်ညွှန်းပြီး လူငယ်လူရွယ်အရွယ်မှ စတင်၍ အသက်တာတလျှောက် လိုက်လံတွက်ချက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။ အန္တရာယ်မြင့်အုပ်စုများ — ဟစ်စပန်းနစ် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီးများ၊ ဟစ်စပန်းနစ်မဟုတ်သော လူမည်းအမျိုးသမ...
Post a Comment
Read more

Carfentanyl ဆင်ဖြူတော် မူးယစ်ဆေး

-
Image
မူးယစ်ဆေးပြားအသစ်တမျိုးကို သြစတေးလျရဲတပ်ဖွဲ့နေ ၁၇-၂-၂ဝ၁၇ နေ့မှာ သတိပေးချထုတ်လိုက်ပါတယ်။  မြန်မာပြည်မှာ အရင်ကတော့ ကြီးကျယ်တာကို ဆင်လို့ခေါ်ကြတယ်။ စစ်အစိုးရတက်တော့ ဆင်ဖြူတော်ဖြစ်လာတယ်။ အရင်က အသီးတွေကြီးရင် ဘင်္ဂလားမျိုးလို့ခေါ်ကြတယ်။ စစ်အစိုးရတက်တော့ ဘင်္ဂါလီနဲ့ မှားကုန်ရော။ အခုဆေးသစ်ကို ဆင်ဖြူတော်မူးယစ်ဆေးလို့ နာမည်ပေးရမလားမသိ။ ဆင်တုပ်ကွေးကို ဆင်ဖြူတော်တုပ်ကွေးလို့ ကျွန်တော်က နာမည်ပေးထားတယ်။  မူးယစ်ဆေးသစ်ဟာ Morphine မော်ဖိန်းထက် အဆတသောင်း ပြင်းတယ်။ ဆေးအမည်က Carfentanyl ကာဖင်တနိုင်းလ်ဖြစ်ပါတယ်။ ဓါတ်ခွဲခန်းမှာလုပ်ထားတဲ့ ဘိန်းတမျိုးပါပဲ။ ဆင်လို တိရစာ္ဆန်အကြီးစားတွေကို မေ့ဆေးအဖြစ်သုံးနိုင်တယ်။ သြစတေးလျမှာ မနှစ်ကတည်းကဖမ်းဆီးမိခဲ့တယ်။ ယူအက်စ်ဆေးဝါး အာဏာပိုင်တွေက သေစေနိုင်တဲ့အထိ ပြင်းတယ်လို့ ထုတ်ပြန်ထားပါတယ်။ သြစတေးလျ ကွင်းစလင်း လုံခြုံရေးဝန်ကြီး မာ့ခ် ရိုယင်က ဒီဆေး 0.002mg ပေးတာနဲ့ သေစေနိုင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ကာဖင်တနိုင်းလ်ဆေးကို တရုပ်ပြည်မှာထုတ်လုပ်တယ်။ သူတို့ဆီမှာ ပြီးခဲ့တဲ့အပတ်အထိ တားမြစ်ဆေးမဟုတ်ဘူး။ အခုမှ ယူအက်စ်ကနေ လော်ဘီလုပ်တော့မှ အဲဒီဆေးနဲ့ တခြား ဆေး ၃ မျိုးတို့ကို တားမြစ်လုပ်လ...
Post a Comment
Read more

Rest isn't always sleep အနားယူခြင်းသည် အိပ်စက်ခြင်းသာ မဟုတ်ပါ

-
Image
အနားယူခြင်းဆိုသည်မှာ တညလုံး အိပ်စက်ခြင်းတခုတည်းကိုသာ မဆိုလိုဘဲ ကိုယ်နှင့် စိတ် ပြန်လည်သန်စွမ်းစေရန် လိုအပ်သော နိုးနေသည့် အခြေအနေ သို့မဟုတ် အိပ်စက်နေသည့် အခြေအနေ အမျိုးမျိုး ပါဝင်သည့် အကျယ်အဝန်းရှိသော အခြေအနေတရပ် ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ပြည့်စုံသော ပြန်လည်သန်စွမ်းခြင်းတွင် အနားယူမှု အမျိုးအစား ၇ မျိုး ပါဝင်ပြီး၊ ကိုယ်ခန္ဓာပိုင်း၊ စိတ်ပိုင်း၊ စိတ်ခံစားမှုပိုင်း၊ လူမှုဆက်ဆံရေးပိုင်း၊ အာရုံခံစားမှုပိုင်း၊ ဖန်တီးမှုဆိုင်ရာပိုင်းနှင့် ဝိညာဉ်ရေးပိုင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။ ထိုအရာများ မလုံလောက်ပါက ၈ နာရီ အိပ်စက်ထားသော်လည်း ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှု ခံစားရနိုင်သည်။ ထို့ကြောင့် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စိတ်သက်သာရာ ရစေသော လှုပ်ရှားမှုများ လိုအပ်လာသည်။ အနားယူခြင်းနှင့် အိပ်စက်ခြင်း ကွာခြားချက် အနားယူမှု အမျိုးအစား ၇ မျိုး ၁။ ကိုယ်ခန္ဓာပိုင်း အနားယူခြင်း (Physical Rest) မလှုပ်ရှားဘဲ အိပ်စက်ခြင်း၊ ခဏအိပ်ငိုက်ခြင်း စသည်တို့ ပါဝင်သကဲ့သို့ ယောဂ လေ့ကျင့်ခြင်း၊ ကိုယ်အာရုံဆန့်ခြင်း၊ အနှိပ်ခံခြင်း စသည့် လှုပ်ရှားမှုပါဝင်သည့် အနားယူခြင်းလည်း ပါဝင်သည်။ ၂။ စိတ်ပိုင်း အနားယူခြင်း (Mental Rest) အလုပ်မှ ခဏရပ်နားခြင်း၊ ငြိမ်သက်စွာ ထိုင်ခ...
Post a Comment
Read more