Bipolar Disorder Anxiety စိတ်နှစ်ခွရောဂါနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှု
ဘဝတလျှောက်တွင် လူအများစုသည် စိုးရိမ်ပူပန်မှုကို တခါတရံ ခံစားကြရပါသည်။ Bipolar 1 disorder ရှိသူများအတွက်တော့ ထိုသို့သော စိုးရိမ်ပူပန်မှု ခံစားချက်များသည် ပိုမိုမကြာခဏ ဖြစ်ပေါ်လာနိုင် သောကြောင့် နေ့စဉ်ဘဝကို ဖြတ်သန်းရခြင်းမှာ ပိုမို ခက်ခဲလာနိုင်ပါသည်။
ကံကောင်းစွာဖြင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှု နှင့် Bipolar disorder နှစ်မျိုးလုံးကို သင့်လျော်သော စိတ်ကုထုံး (therapy)၊ ဆေးဝါးကုသမှု နှင့် နေထိုင်မှုပုံစံ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ ဖြင့် ထိန်းချုပ်နိုင်ပါသည်။ ယင်းနည်းလမ်းများသည် manic episodes များကို ကာကွယ်ရန်နှင့် ထိန်းညှိရန် အထောက်အကူပြုပါသည်။
ရောဂါနှစ်မျိုးကြားရှိ ဆက်စပ်မှုကို နားလည်ခြင်းနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှု လက္ခဏာများကို သိရှိထားခြင်း တို့က ကုသမှု ရယူသင့်သော အချိန်ကို သိရှိနိုင်ရန် ကူညီပေးပါသည်။
Bipolar disorder သည် စိတ်ခံစားမှုဆိုင်ရာ ရောဂါတမျိုး ဖြစ်ပြီး manic episodes နှင့် depressive episodes များကို ခံစားရပါသည်။ Bipolar 1 disorder တွင် manic episode တခုသည် အနည်းဆုံး တပတ်ခန့် ဆက်လက် ဖြစ်ပေါ်ရပါသည်။ ရောဂါ ခွဲခြားအတည်ပြုရန်အတွက် depressive episode ကို မဖြစ်မနေ ခံစားရရန် မလိုအပ်ပါ။ လူအချို့တွင် manic နှင့် depressive episodes များကို တပြိုင်နက်တည်း ခံစားရနိုင်ပြီး ယင်းကို mixed states ဟု ခေါ်ပါသည်။
စိုးရိမ်ပူပန်မှု သည် manic နှင့် depressive episodes နှစ်မျိုးလုံးအတွင်း ပေါ်ပေါက်လာနိုင်ပါသည်။
လူတဦးတွင် ရောဂါတမျိုးထက်ပို၍ တပြိုင်နက်တည်း ရှိနေပါက ထိုရောဂါများကို comorbidities ဟု ခေါ်ပါသည်။ Bipolar 1 disorder ရှိသူများ၏ နှစ်သုံးပုံနှစ်ပုံခန့် တွင် စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ comorbidities များ ရှိနေပြီး ယင်းတို့သည် ဘဝအရည်အသွေးကို ထိခိုက်စေတတ် ပါသည်။ ၎င်းတို့တွင် စိုးရိမ်ပူပန်မှုရောဂါများ, အကြံအခေါ်ထပ်ခါတလဲလဲ ဖြစ်ပေါ်စေသော ရောဂါ (OCD) နှင့် မူးယစ်ပစ္စည်း အသုံးပြုမှုဆိုင်ရာ ရောဂါများ ပါဝင်နိုင်ပါသည်။
စိုးရိမ်ပူပန်မှုရောဂါများ သည် Bipolar disorder ရှိသူများတွင် အများဆုံး တွေ့ရသော ပူးတွဲဖြစ်ပွားရောဂါ ဖြစ်ပါသည်။ လေ့လာမှုများအရ Bipolar disorder ရှိသူများ၏ ၃၄ ရာခိုင်နှုန်းခန့် သည် ဘဝတလျှောက်တွင် စိုးရိမ်ပူပန်မှုရောဂါတမျိုးမျိုး ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားပါသည်။ ထိုရောဂါများသည် Bipolar 1 disorder ၏ လက္ခဏာများကို ပိုမိုဆိုးရွားစေ သည့်အပြင် စုစုပေါင်း ဘဝအရည်အသွေးနှင့် ကျန်းမာရေးအခြေအနေကိုလည်း လျော့နည်းစေ ပါသည်။
Bipolar disorder သည် ရေရှည်တည်တံ့သော စိတ်ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ ရောဂါတမျိုး ဖြစ်ပြီး စိတ်အင်အားအလွန်မြင့်မားသော mania / hypomania နှင့် စိတ်ကျဆင်းမှု ပြင်းထန်သော depression တို့အကြား အလွန်ပြင်းထန်ပြီး တခါတရံ ဘဝကို ထိခိုက်စေနိုင်လောက်အောင် စိတ်ခံစားမှု ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြင့် လက္ခဏာရပ်ဖော်ပြပါသည်။
ဤရောဂါသည် အင်အား, အိပ်စက်မှု, ဆုံးဖြတ်ချက်ချနိုင်မှု များကို ထိခိုက်စေပြီး ရေရှည်အတွက် အထူးပြုကုသမှု (အများအားဖြင့် ဆေးဝါးကုသမှု နှင့် စိတ်ကုထုံး) လိုအပ်ပါသည်။ အများဆုံးတွေ့ရသော အမျိုးအစားများမှာ Bipolar I (mania ပြင်းထန်) နှင့် Bipolar II (hypomania နှင့် depression) ဖြစ်ပါသည်။
Bipolar Disorder ၏ အဓိက လက္ခဏာများ
Mania (အမြင့်အခြေအနေ) ၏ လက္ခဏာများ
အလွန်အမင်း ပျော်ရွှင်စိတ်တက်ကြွခြင်း သို့မဟုတ် အလွန်စိတ်တိုလွယ်ခြင်း
အတွေးအခေါ်များ အရှိန်မြင့်စွာ ပြေးလျက်ရှိသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း
အိပ်စက်ချိန် လျော့နည်းသော်လည်း မပင်ပန်းသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း
စကားများ မြန်မြန်ပြောခြင်း
မစဉ်းစားဘဲ လုပ်ဆောင်သည့် အပြုအမူများ၊ အန္တရာယ်ယူလုပ်ဆောင်မှုများ
Depression (အနိမ့်အခြေအနေ) ၏ လက္ခဏာများ
စိတ်မောပန်းနွမ်းနယ်စေသော ဝမ်းနည်းမှု ပြင်းထန်ခြင်း
ကိုယ်လက်ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း
လှုပ်ရှားလုပ်ကိုင်လိုစိတ် လျော့နည်းခြင်း
ကိုယ်တန်ဖိုး မရှိသကဲ့သို့ ခံစားရခြင်း
ကိုယ်ကိုယ်တိုင် ထိခိုက်စေလိုစိတ် သို့မဟုတ် အသက်ဆုံးရှုံးလိုသည့် အတွေးများ ပေါ်ပေါက်လာနိုင်ခြင်း
အမျိုးအစားများ
Bipolar I
အနည်းဆုံး ၇ ရက်ခန့် ဆက်တိုက် ဖြစ်ပေါ်သော mania episodes များ သို့မဟုတ် ဆေးရုံတက်ကုသရလောက်အောင် ပြင်းထန်သော mania များဖြင့် သတ်မှတ်ပါသည်။
Bipolar II
depressive episodes များနှင့် hypomanic episodes (mania ထက် မပြင်းထန်သော အခြေအနေ) များ အပြန်အလှန် ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ပုံစံဖြစ်ပါသည်။
Cyclothymic Disorder
အပြည့်အဝ bipolar disorder မဖြစ်သေးသော်လည်း hypomanic လက္ခဏာများ နှင့် depressive လက္ခဏာများ ကို အချိန်ကာလအလိုက် ခံစားရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။
အကြောင်းရင်းများနှင့် အန္တရာယ်ဖြစ်နိုင်ခြေများ
အကြောင်းရင်းကို အပြည့်အဝ မသိရှိရသေးသော်လည်း
မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ အချက်များ
ဦးနှောက်ဓာတ်ပစ္စည်း မညီမျှမှုများ
ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ဖိစီးမှုများ (စိတ်ဖိစီးမှုမြင့်မားခြင်း၊ ကလေးဘဝက စိတ်ဒဏ်ရာများ)
တို့ ပေါင်းစပ်သက်ရောက်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်ဟု ယူဆထားပါသည်။
ရေရှည် သက်ရောက်မှုများ
ကုသမှု မရှိပါက ဘဝတလျှောက် ပြန်လည်ဖြစ်ပွားနေသော ရောဂါ ဖြစ်လာနိုင်ပြီး အလုပ်, ကျောင်းစာသင်ယူမှု, လူမှုဆက်ဆံရေးများ ကို ပြင်းထန်စွာ အနှောင့်အယှက် ဖြစ်စေနိုင်ပါသည်။ ထို့အပြင် ကိုယ်ကိုယ်တိုင် ထိခိုက်စေမှု သို့မဟုတ် အသက်ဆုံးရှုံးမှု အန္တရာယ် မြင့်မားပြီး သေဆုံးနှုန်း ၁၅–၂၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ရှိသည်ဟု ဖော်ပြထားပါသည်။
ကုသမှု
ကုသမှုတွင် အများအားဖြင့်
ဆေးဝါးကုသမှု (စိတ်အခြေအနေ ထိန်းညှိပေးသော ဆေးများ၊ antipsychotics)
စိတ်ကုထုံး (psychotherapy)
တို့ကို ပေါင်းစပ်အသုံးပြု၍ episodes များ၏ အကြိမ်ရေနှင့် ပြင်းထန်မှုကို လျော့နည်းစေရန် စီမံခန့်ခွဲပါသည်။
ဒေါက်တာတင့်ဆွေ

Comments
Post a Comment