HER2-positive ရင်သားကင်ဆာ

မေးခွန်း = HER2 recurrent ပြန့်နှံ့မှုမရှိ မူလ​နေရာ သိသိချင်းဖယ်ထုတ်ပီး(ပြီး) ကီမို တရာတူး ပါတူး ကုသမှုခံယူအ​ကြောင်း ​ဝေဖန်အကြံပြုမှုရချင်ပါတယ်

ပြန်စာ

ကီမို တရာတူး ပါတူး ဆိုတာ မသိပါ။

HER2-positive ရင်သားကင်ဆာ (HER2-positive breast cancer) သည် ရင်သားကင်ဆာအမျိုးအစားများအနက် တမျိုးဖြစ်ပြီး (၁၅–၂၀ ရာခိုင်နှုန်းခန့်) တွင် တွေ့ရတတ်သည်။ ၎င်းကို HER2 protein အလွန်အကျွံ ထုတ်လုပ်နေခြင်း (overexpression) ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ ထို protein ကြောင့် ကင်ဆာဆဲလ်များသည် လျင်မြန်စွာ ကြီးထွားပွားများကာ ပျံ့နှံ့နိုင်သည်။

ရောဂါကို biomarker စစ်ဆေးမှု (IHC သို့မဟုတ် FISH) ဖြင့် biopsy ဖြတ်ယူထားသော အသားစနစ် (tissue sample) တွင် စမ်းသပ်ကာ သတ်မှတ်နိုင်သည်။ ယခင်က အလွန်ပြင်းထန်သော ကင်ဆာအမျိုးအစားဟု ယူဆခဲ့ကြသော်လည်း ယနေ့ခေတ်တွင် HER2-targeted therapy များ (ဥပမာ – Herceptin / trastuzumab) ကြောင့် ကုသနိုင်မှု အလွန်တိုးတက်လာပြီဖြစ်သည်။

HER2-positive ရင်သားကင်ဆာ၏ အရေးကြီးအချက်များ

၁။ အဓိပ္ပါယ်နှင့် လက္ခဏာများ

HER2 (human epidermal growth factor receptor 2) သည် ရင်သားဆဲလ်များ၏ ကြီးထွားမှုကို ထိန်းချုပ်ပေးသော protein တမျိုးဖြစ်သည်။

HER2-positive ကင်ဆာတွင် —

HER2 gene က မိတ္တူ (copy) များလွန်းစွာ ဖြစ်လာခြင်း (gene amplification)

သို့မဟုတ် HER2 receptor များ အလွန်အကျွံ ထုတ်လုပ်ခြင်း (overexpression)

တို့ကြောင့် ဆဲလ်များသည် ထိန်းချုပ်မရသော လျင်မြန်သော ကြီးထွားပွားများမှု ဖြစ်ပေါ်လာသည်။

၂။ ရောဂါအတည်ပြုခြင်း (Diagnosis)

ရင်သားအတွင်း ဝင်ရောက်သော ကင်ဆာ (invasive breast cancer) များအားလုံးကို HER2 status စစ်ဆေးသင့်သည်။

အသုံးများသော စမ်းသပ်နည်းများမှာ —

Immunohistochemistry (IHC)

HER2 protein ပမာဏကို တိုင်းတာသည်။

Fluorescence in situ hybridization (FISH)

HER2 gene မိတ္တူအရေအတွက်ကို တိုင်းတာသည်။

ရလဒ်များ

HER2-positive – protein အလွန်မြင့်

HER2-negative – protein နိမ့်

HER2-low – protein နိမ့်သော်လည်း အနည်းငယ် ရှိ

၃။ လက္ခဏာများ (Symptoms)

အစောပိုင်းအဆင့်တွင် ရင်သားကင်ဆာအမျိုးအစားအများစုနှင့် ဆင်တူသည်။

ဥပမာ —

ရင်သားတွင် အကျိတ် (lump)

ရင်သားပုံသဏ္ဌာန် ပြောင်းလဲခြင်း

ကင်ဆာ ပျံ့နှံ့သွားပါက (metastasis) —

အဆုတ် သို့ ပျံ့နှံ့လျှင် – အသက်ရှူခက်ခြင်း

အသည်း သို့ ပျံ့နှံ့လျှင် – အဝါရောင် (jaundice) သို့မဟုတ် နာကျင်မှု

စသော လက္ခဏာများ ဖြစ်နိုင်သည်။

၄။ ကုသမှု (Treatment)

Targeted therapies ပစ်မှတ်ထားကုသမှု

HER2 ကို တိကျစွာ တားဆီးပေးသော ဆေးများသည် အလွန်ထိရောက်သည်။

ဥပမာ —

trastuzumab (Herceptin)

pertuzumab (Perjeta)

ado-trastuzumab emtansine (Kadcyla)

Combination treatment

အများအားဖြင့် —

HER2-targeted therapy ပစ်မှတ်ထားကုသမှု

chemotherapy ခီမိုသာရာပီဆေးပေးကုသမှု

ခွဲစိတ်ကုသမှု

radiation therapy ဓါတ်ကင်ကုသမှု

တို့ကို ပေါင်းစပ်၍ ကုသလေ့ရှိသည်။

၅။ ဘေးထွက်သက်ရောက်မှုများ (Side Effects)

Targeted therapy များတွင် အောက်ပါဘေးထွက်လက္ခဏာများ ဖြစ်နိုင်သည် —

ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း

မူးဝေ၊ အန်ချင်ခြင်း

ဝမ်းလျှောခြင်း

အလွန်ရှားပါးသော်လည်း —

နှလုံးဆိုင်ရာ ပြဿနာများ ဖြစ်နိုင်သည်။

HER2-Low ရင်သားကင်ဆာ

HER2 protein ပမာဏ နည်းသော်လည်း positive ဟု မခေါ်နိုင်သေးသော ကင်ဆာအမျိုးအစားကို HER2-low ဟု သတ်မှတ်လာကြသည်။

ဤအမျိုးအစားတွင် targeted therapy အသစ်များ သုံးနိုင်သော အလားအလာ ရှိလာသည်။

ဥပမာ —

fam-trastuzumab deruxtecan-nxki (Enhertu®)

ဤဆေးများသည် HER2-low ကင်ဆာအမျိုးအစားအချို့တွင် ကုသမှုအကျိုးရှိနိုင်ကြောင်း လေ့လာချက်များက ပြသနေသည်။

ဒေါက်တာတင့်ဆွေ