TNBC ရင်သားကင်ဆာဆေးသတင်း

(၁)

စင်ကာပူနိုင်ငံရှိ National Cancer Centre Singapore (NCCS)၊ Agency for Science, Technology and Research (A*STAR) နှင့် National University Hospital (NUH) တို့မှ Triple-Negative Breast Cancer (TNBC) ဆိုင်ရာ သုတေသနနှင့် ကုထုံးသစ် တိုးတက်မှုများ-၁။ Immunotherapy (ခုခံအားမြှင့် ကုထုံးသစ်များ)Immune Checkpoint Inhibitors: Pembrolizumab ကဲ့သို့သော ကိုယ်ခံအားမြှင့်ဆေးများကို ဓာတုကုထုံး (Chemotherapy) နှင့် တွဲဖက်သုံးစွဲခြင်းဖြင့် ကင်ဆာဆဲလ်များ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားမှုနှုန်းနှင့် အသက်အန္တရာယ်စိုးရိမ်ရမှုကို သိသိသာသာ လျှော့ချနိုင်ကြောင်း စင်ကာပူ NCCS မှ အတည်ပြု ကုသပေးလျက် ရှိပါသည်။၂။ Antibody-Drug Conjugates - ADCs (ပစ်မှတ်ထား ဓာတုကုထုံး)Sacituzumab govitecan ကဲ့သို့သော ADC ဆေးဝါးများသည် ကင်ဆာဆဲလ် ပရိုတင်းများကို တိုက်ရိုက်ပစ်မှတ်ထားပြီး ဓာတုဆေးကို ပို့ဆောင်ပေးသည့် နည်းပညာ ဖြစ်ပါသည်။ သာမန်ဆဲလ်များကို ထိခိုက်မှု နည်းပါးစေပြီး ထိရောက်မှု ပိုမိုမြင့်မားစေပါသည်။၃။ Biomarker research & Precision Medicine (တိကျဆီလျော်သော ကုထုံးများ)စင်ကာပူ သုတေသနအဖွဲ့များက TNBC ကင်ဆာ၏ မျိုးဗီဇပုံစံ (Subtypes) များကို အသေးစိတ် ခွဲခြားနိုင်ခဲ့ကြပါသည်။ DNA ပြုပြင်မှု ပျက်စီးနေသော ဆဲလ်များအတွက် PARP Inhibitors ဆေးဝါးများ သုံးစွဲခြင်းဖြင့် ပိုမို ထိရောက်သော သီးသန့်ကုထုံးများ ဖော်ထုတ်လျက် ရှိပါသည်။၄။ RNA-based Therapeutics & Clinical TrialsA*STAR နှင့် သုတေသနဌာနများ ပူးပေါင်း၍ TNBC ဆဲလ်များ ကြီးထွားမှုကို တားဆီးပေးနိုင်မည့် RNA အခြေပြု နည်းပညာသစ်များနှင့် စမ်းသပ်ဆေးဝါးများ (Clinical Trials) ကို စင်ကာပူတွင် ဆက်လက် လေ့လာဖော်ထုတ်လျက် ရှိပါသည်။

(၂)

ဆေးသုတေသနသတင်းတွေကို မြန်မာလိုတင်နေကြတာ အားလုံးလိုလိုက ဆေးသုတေသနအဆင့် တခုခုမှာ အလားအလာကောင်းတာကို အောင်မြင်ပြီ။ ရပြီ စသဖြင့် ရေးသားနေကြတယ်။

AI

ထောက်ပြတာ အလွန်မှန်ကန်ပြီး အရေးကြီးသည့် အချက်ဖြစ်ပါသည်။

ဆေးသုတေသနသတင်းများကို သတင်းမီဒီယာများနှင့် လူမှုကွန်ရက်များပေါ်တွင် ပြန်လည်ရေးသားကြသည့်အခါ သတင်းဆွဲဆောင်မှုရှိစေရန် သို့မဟုတ် သုတေသနအဆင့်များ (Research Phases) ကို သေချာသဘောမပေါက်ကြသဖြင့် "အလားအလာရှိသည်" (Promising/Potential) အဆင့်ကို "ဆေးတွေ့ပြီ၊ အောင်မြင်ပြီ" အဖြစ် ပုံမှန် လိုရာဆွဲ၍ ရေးသားလေ့ ရှိကြပါသည်။

စင်ကာပူတွင် အထက်ပါအတိုင်း လေ့လာနေသော TNBC သုတေသနများ အပါအဝင် မည်သည့် ဆေးသုတေသနမဆို အောက်ပါအဆင့်များကို စနစ်တကျ ဖြတ်သန်းရပါသည်။

Pre-clinical Phase (ဓါတ်ခွဲခန်းနှင့် သတ္တဝါများတွင် စမ်းသပ်ခြင်း): ဖန်ပြွန်၊ ကင်ဆာဆဲလ် သို့မဟုတ် ကြွက်များတွင် စမ်းသပ်ကြည့်သည့် အဆင့်ဖြစ်ပါသည်။ ဤအဆင့်တွင် အလားအလာကောင်းရုံမျှဖြင့် လူတွင် သက်ရောက်မှုရှိမည်ဟု မပြောနိုင်သေးပါ။

Clinical Trial Phase 1 (ဘေးအန္တရာယ်ကင်းရှင်းမှု စမ်းသပ်ခြင်း): လူနာအနည်းငယ်တွင် ဆေး၏ ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးနှင့် သင့်တော်သော ပမာဏ (Dose) ကို စမ်းသပ်သည့် အဆင့်ဖြစ်ပါသည်။

Clinical Trial Phase 2 (ထိရောက်မှု စမ်းသပ်ခြင်း): လိုအပ်သော ဆေးပမာဏအတိုင်း လူနာ အတန်အသင့်တွင် စမ်းသပ်၍ အမှန်တကယ် သက်သာမှုရှိမရှိ လေ့လာသည့် အဆင့်ဖြစ်ပါသည်။

Clinical Trial Phase 3 (အတည်ပြုစမ်းသပ်ခြင်း): လူနာထောင်ပေါင်းများစွာတွင် လက်ရှိသုံးနေသော ဆေးများနှင့် နှိုင်းယှဉ်၍ သက်ရောက်မှုကို အတည်ပြုသည့် အဆင့်ဖြစ်ပါသည်။ ဤအဆင့်အောင်မြင်မှသာ အစိုးရအဖွဲ့အစည်းများ (ဥပမာ - US FDA) ထံ အတည်ပြုချက် လျှောက်ထားနိုင်ပါသည်။

လက်ရှိ TNBC ဆိုင်ရာ စင်ကာပူမှ သုတေသနအများစုမှာလည်း စမ်းသပ်ဆဲ Phase 1/2 အဆင့် သို့မဟုတ် သုတေသနရလဒ် အသစ်များကို စတင်ဖော်ထုတ်နေသည့် အဆင့်များသာ ဖြစ်ကြပါသည်။ အမေရိကန် FDA သို့မဟုတ် စင်ကာပူ HSA စသည့် အာဏာပိုင်များထံမှ တရားဝင် အတည်ပြုချက် (Approval) မရသေးသမျှ ကာလပတ်လုံး "အဆင့်မြင့် ကုထုံးသစ် ဖြစ်လာရန် အလားအလာရှိသည်" ဟုသာ မှတ်ယူရမည် ဖြစ်ပါသည်။

ဒေါက်တာတင့်ဆွေ