Vonoprazan နှင့် pantoprazole

Vonoprazan က pantoprazole ထက်ပိုကောင်းတယ်ဆို ဟုတ်လားဆရာ

ဆေးတွေကို ပိုကောင်းတယ် ပိုထက်တယ်စသဖြင့် ပြောလို့မရပါ။
(၁)
Vonoprazan (ကုန်အမည် — VOQUEZNA) သည် Potassium-competitive acid blocker (PCAB) အမျိုးအစား ဆေးဝါးဖြစ်ပြီး
အစာကြောပေါက်အနာအဆာဖြစ်ရောဂါ (erosive esophagitis)၊
အစာအိမ်အူကြောပြန်တက်ရောဂါ (gastroesophageal reflux disease – GERD)
နှင့် H. pylori ကူးစက်ရောဂါ ကို ကုသရန် အသုံးပြုပါသည်။
(H. pylori ကို ကုသရာတွင် အန်တီဘိုင်အိုတ ဆေးများနှင့် တွဲဖက်အသုံးပြုရပါသည်။)
ဤဆေးသည် အစာအိမ်အက်စစ်ထုတ်လုပ်မှုကို မြန်ဆန်စွာ လျော့ချပေးနိုင်ခြင်း အားဖြင့် အကျိုးသက်ရောက်ပါသည်။
အများဆုံး တွေ့ရသော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ မှာ
မူးဝေခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်း၊ ဝမ်းဗိုက်နာကျင်ခြင်း၊ ဝမ်းချုပ်ခြင်း တို့ဖြစ်ပါသည်။
Vonoprazan ဆိုင်ရာ အချက်အလက်အရေးပါများ
ဆေးအမျိုးအစား (Drug Class)
Potassium-competitive acid blocker (PCAB) ဖြစ်ပြီး၊
ရိုးရာ PPI (proton pump inhibitor) ဆေးများထက်
အက်စစ်ထိန်းချုပ်မှု မြန်ဆန်၍ ကြာရှည်ခံ သော အားသာချက်ရှိပါသည်။
အသုံးပြုရသော ရောဂါများ (Common Uses)
ရင်ပူရင်လောင်ခြင်း
အစာကြောပေါက်အနာအဆာဖြစ်ရောဂါ (ကုသခြင်းနှင့် ထိန်းသိမ်းခြင်း)
H. pylori ကူးစက်ရောဂါ (amoxicillin၊ clarithromycin စသည့် အန်တီဘိုင်အိုတ ဆေးများနှင့် တွဲဖက်၍)
ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ (Side Effects)
အများဆုံး တွေ့ရနိုင်သော အကျိုးဆိုးများမှာ
မူးဝေခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်း၊ ဝမ်းဗိုက်နာကျင်ခြင်း၊ ဝမ်းချုပ်ခြင်း၊ အရေပြားအဖုထွက်ခြင်း တို့ဖြစ်ပါသည်။
အချိန်ကြာရှည် အသုံးပြုပါက
Vitamin B12 လျော့နည်းခြင်း၊ Magnesium လျော့နည်းခြင်း
နှင့် အလွန်ရှားပါးစွာ အစာအိမ်အတွင်း အဖုများ (stomach polyps) ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
အပြန်အလှန် သက်ရောက်မှုနှင့် မသုံးသင့်သူများ (Interactions & Contraindications)
ဆေးအပေါ် အလွန်အမင်း မတည့်သူများတွင် မသုံးသင့်ပါ။
rilpivirine ပါဝင်သော ဆေးဝါးများ သုံးစွဲနေသူများတွင် မသုံးသင့်ပါ။
HIV ဆေးဝါးများနှင့် တွဲဖက်အသုံးမပြုရပါ။
သုံးစွဲနည်း (Administration)
အစားအစာရှိရှိ မရှိရှိ သောက်နိုင်ပါသည်။
ဆေးကို မခွဲမဖောက်ဘဲ လုံးဝန်းအတိုင်း မျိုချ၍ သောက်ရပါသည်။
(၂)
Pantoprazole သည် proton pump inhibitor (PPI) အမျိုးအစား ဆေးဝါးဖြစ်ပြီး
အစာအိမ်အက်စစ်ထုတ်လုပ်မှုကို လျော့ချခြင်း အားဖြင့်
GERD (အစာအိမ်အူကြောပြန်တက်ရောဂါ)၊ ရင်ပူရင်လောင်ခြင်း၊
အစာကြောပေါက်ရောင်ရမ်းခြင်း (esophagitis)
နှင့် Zollinger–Ellison syndrome စသည့် ရောဂါများကို ကုသရန် အသုံးပြုပါသည်။
ဤဆေးသည် ရောဂါလက္ခဏာများကို သက်သာစေပြီး
အက်စစ်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ထိခိုက်ပျက်စီးမှုများကို ပြန်လည်သက်သာစေသကဲ့သို့
အစာအိမ်အနာများကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ပါသည်။
ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများအဖြစ်
ခေါင်းကိုက်ခြင်း၊ ဝမ်းလျှောခြင်း၊ မူးဝေခြင်း စသည်တို့ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
အချိန်ကြာရှည် အသုံးပြုပါက
magnesium လျော့နည်းခြင်း၊ vitamin B12 လျော့နည်းခြင်း၊
အရိုးကျိုးလွယ်ခြင်း နှင့် အူလမ်းကြောင်း ကူးစက်ရောဂါများ ဖြစ်နိုင်ခြေ တိုးလာနိုင်ပါသည်။
[အသုံးပြုရသော ရောဂါများ]
အက်စစ်ပြန်တက်ခြင်းနှင့် GERD
Pantoprazole သည် အစာအိမ်အက်စစ် ပြန်တက်၍
အစာကြောပေါက်ထဲ ဝင်ရောက်သွားရာမှ ဖြစ်သော
ရင်ပူရင်လောင်ခြင်းနှင့် ထိခိုက်မှုများကို ကုသပေးပါသည်။
အစာကြောပေါက်ရောင်ရမ်းခြင်း (Esophagitis)
အစာအိမ်အက်စစ် များလွန်းခြင်းကြောင့်
အစာကြောပေါက် ပျက်စီးသည့် အခြေအနေကို ပြန်လည်ကုသပေးပြီး
နောက်တဖန် မပျက်စီးစေရန် ကာကွယ်ပေးပါသည်။
အစာအိမ်အနာ (Stomach Ulcers)
အစာအိမ်အနာများကို ကုသရန်နှင့်
နောက်ထပ် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းကို ကာကွယ်ရန် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
အစာအိမ်အက်စစ် များလွန်းသော ရောဂါများ
Zollinger–Ellison syndrome ကဲ့သို့
အစာအိမ်မှ အက်စစ် အလွန်အမင်း ထုတ်လုပ်နေသော အခြေအနေများတွင်
အသုံးပြုပါသည်။
[အလုပ်လုပ်ပုံ (Mechanism of Action)]
Pantoprazole သည် proton pump inhibitor (PPI) ဖြစ်ပြီး
အစာအိမ်အက်စစ် ထုတ်လုပ်ပေးသော ဆဲလ်များအတွင်းရှိ
proton pump ကို တိုက်ရိုက် ချိတ်ဆက်ပိတ်ဆို့ခြင်းဖြင့်
အက်စစ်ထုတ်လုပ်မှုကို လျော့ချပေးပါသည်။
[ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ]
အများဆုံး တွေ့ရနိုင်သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ
ခေါင်းကိုက်ခြင်း
မူးဝေခြင်း
အန်ခြင်း
ဝမ်းလျှောခြင်း
ပြင်းထန်နိုင်သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ
Magnesium သို့မဟုတ် Vitamin B12 လျော့နည်းခြင်း
အချိန်ကြာရှည် အသုံးပြုပါက
ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ စိတ်ရှုပ်ထွေးခြင်း၊ လက်တုန်ခြင်း
နှင့် ပင်ပန်းအားနည်းခြင်း၊ ပါးစပ်အနာများ၊ လက်ခြေမူးယစ်ယမ်းယမ်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
အရိုးကျိုးလွယ်ခြင်း
တနှစ်ကျော်ကြာ သောက်သုံးပါက
အချို့သော အရိုးများ ကျိုးလွယ်နိုင်ခြေ တိုးလာပါသည်။
[အသုံးပြုရသော ရောဂါများ]
အက်စစ်ပြန်တက်ခြင်းနှင့် GERD
Pantoprazole သည် အစာအိမ်အက်စစ် ပြန်တက်၍
အစာကြောပေါက်ထဲ ဝင်ရောက်သွားရာမှ ဖြစ်သော
ရင်ပူရင်လောင်ခြင်းနှင့် ထိခိုက်မှုများကို ကုသပေးပါသည်။
အစာကြောပေါက်ရောင်ရမ်းခြင်း (Esophagitis)
အစာအိမ်အက်စစ် များလွန်းခြင်းကြောင့်
အစာကြောပေါက် ပျက်စီးသည့် အခြေအနေကို ပြန်လည်ကုသပေးပြီး
နောက်တဖန် မပျက်စီးစေရန် ကာကွယ်ပေးပါသည်။
အစာအိမ်အနာ (Stomach Ulcers)
အစာအိမ်အနာများကို ကုသရန်နှင့်
နောက်ထပ် ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းကို ကာကွယ်ရန် အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။
အစာအိမ်အက်စစ် များလွန်းသော ရောဂါများ
Zollinger–Ellison syndrome ကဲ့သို့
အစာအိမ်မှ အက်စစ် အလွန်အမင်း ထုတ်လုပ်နေသော အခြေအနေများတွင်
အသုံးပြုပါသည်။
[အလုပ်လုပ်ပုံ (Mechanism of Action)]
Pantoprazole သည် proton pump inhibitor (PPI) ဖြစ်ပြီး
အစာအိမ်အက်စစ် ထုတ်လုပ်ပေးသော ဆဲလ်များအတွင်းရှိ
proton pump ကို တိုက်ရိုက် ချိတ်ဆက်ပိတ်ဆို့ခြင်းဖြင့်
အက်စစ်ထုတ်လုပ်မှုကို လျော့ချပေးပါသည်။
[ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ]
အများဆုံး တွေ့ရနိုင်သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ
ခေါင်းကိုက်ခြင်း
မူးဝေခြင်း
အန်ခြင်း
ဝမ်းလျှောခြင်း
ပြင်းထန်နိုင်သော ဘေးထွက်ဆိုးကျိုးများ
Magnesium သို့မဟုတ် Vitamin B12 လျော့နည်းခြင်း
အချိန်ကြာရှည် အသုံးပြုပါက
ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ခြင်း၊ စိတ်ရှုပ်ထွေးခြင်း၊ လက်တုန်ခြင်း
နှင့် ပင်ပန်းအားနည်းခြင်း၊ ပါးစပ်အနာများ၊ လက်ခြေမူးယစ်ယမ်းယမ်း ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
အရိုးကျိုးလွယ်ခြင်း
တနှစ်ကျော်ကြာ သောက်သုံးပါက
အချို့သော အရိုးများ ကျိုးလွယ်နိုင်ခြေ တိုးလာပါသည်။
အူလမ်းကြောင်း ကူးစက်ရောဂါများ
Clostridioides difficile (C. diff) ကဲ့သို့
ပြင်းထန်သော ဝမ်းလျှောရောဂါများ ဖြစ်နိုင်ခြေ မြင့်တက်လာပါသည်။
ကျောက်ကပ်ဆိုင်ရာ ပြဿနာများ
interstitial nephritis ကဲ့သို့
ကျောက်ကပ်ရောင်ရမ်းမှု ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
အရေပြား ပြင်းထန်သော ပြန်လည်တုံ့ပြန်မှုများ
အလွန်ရှားပါးသော်လည်း
Stevens–Johnson syndrome ကဲ့သို့
အန္တရာယ်ကြီးသော အရေပြားရောဂါများ ဖြစ်နိုင်ပါသည်။
[သောက်သုံးနည်း]
အမာဏာ (Dosage)
ပုံမှန်အားဖြင့် နံနက်ခင်း တနေ့တကြိမ် သောက်ပါသည်။
လိုအပ်ပါက နံနက်နှင့် ညနေ တနေ့နှစ်ကြိမ် သောက်နိုင်ပါသည်။
အချိန်ရွေးချယ်မှု (Timing)
အစားအစာ မစားမီ တနာရီခန့် သောက်သုံးခြင်း အကောင်းဆုံးဖြစ်ပါသည်။
သောက်သုံးပုံ (Administration)
ဆေးပြားကို မခွဲမဖောက်ဘဲ
ရေ သို့မဟုတ် ဖျော်ရည်နှင့်အတူ မျိုချ၍ သောက်ရပါသည်။
ဒေါက်တာတင့်ဆွေ