Dr. Tint Swe Medical and Knowledge Writings

U.S. House of Representatives is voting again on major cancer priorities အမေရိကန် အောက်လွှတ်တော်တွင် ကင်ဆာဆိုင်ရာ အရေးကြီး ဦးစားပေးချက်များအပေါ် ထပ်မံ မဲပေးရန် ရှိနေသည် မဲပေးခြင်းတခါ ထပ်မံဖြစ်လာသော်လည်း အရေးပါမှုက မပြောင်းလဲပါ။ ဤမဲပေးခြင်းသည် လက်ရှိနှင့် အနာဂတ် ကင်ဆာလူနာများအတွက် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ အမေရိကန် အောက်လွှတ်တော်က မူလအတည်ပြုပြီးသား ဥပဒေကြမ်းကို အထက်လွှတ်တော်က ပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သဖြင့် ယခုအခါ အောက်လွှတ်တော်သည် ပြင်ဆင်ပြီးသား ဗားရှင်းအသစ်ကို ထပ်မံ အတည်ပြုမဲပေးရပါမည်။ သင် ယခင်က လုပ်ဆောင်ပြီးသားဖြစ်ပါစေ၊ ယနေ့ ထပ်မံ စာတိုတစောင် ပို့ခြင်းကလည်း အရေးပါနေပါသေးသည်။ ထိုသို့လုပ်ခြင်းဖြင့် ဤမဲပေးခြင်းသည် ကင်ဆာလူနာများအတွက် အဘယ်ကြောင့် အရေးကြီးကြောင်းကို ဥပဒေပြုသူများအား သတိပေးနိုင်ပါသည်။ ဤဥပဒေကြမ်းတွင် – ကင်ဆာသုတေသနအတွက် ရန်ပုံငွေ တိုးမြှင့်ခြင်း – ကင်ဆာစစ်ဆေးခြင်းနှင့် ကာကွယ်ရေး အစီအစဉ်များကို အားကောင်းစေခြင်း – FDA အတည်ပြုပြီး ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ အကျိုးရှိကြောင်း သက်သေပြနိုင်သောအခါ မယ်ဒီကဲယား (Medicare) မှ မျိုးစုံကင်ဆာ စောစီးစွာ ရှာဖွေစစ်ဆေးနိုင်သော စမ်းသပ်နည်းများကို အာမခံအောက်တွင် ပါ...

How to keep your A1C from going through the roof during the holidays 🎄 အားလပ်ရက်အစားအစာများ & သင့် A1C — တကယ်အရေးကြီးတာ ဘာလဲ  အားလပ်ရက်တွေမှာ ဆီးချိုထိန်းချုပ်မှု “ပျက်သွားမလား” လို့ စိုးရိမ်တတ်ကြပါတယ်။ သတင်းကောင်းတခုကတော့—မဖြစ်မနေ ပျက်စီးသွားစရာ မလိုပါ။ သေးသေးလေး အစဉ်မပြတ် ရွေးချယ်မှုတွေက အကြီးမားဆုံး ကွာခြားမှုကို ဖြစ်စေပါတယ်။ အားလပ်ရက်များအတွင်း သင့် A1C ကို ကာကွယ်ဖို့ အချက်များ— 🍽️ အစားအစာ မကျော်ပါနဲ့ နေ့အစောပိုင်းမှာ အစာမစားဘဲနေလျှင် နောက်ပိုင်းမှာ အလွန်အကျွံ စားမိလာပြီး သွေးချိုမြင့်တက်မှု ပိုများတတ်ပါတယ်။ 🥗 ပန်းကန်ကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ စီစဉ်ပါ ရည်မှန်းချက်ထားပါ— • ပန်းကန်တဝက်ကို အချိုဓာတ်မပါတဲ့ ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ • အဆီနည်း ပရိုတိန်း • အင်အားပေးအစာနှင့် အချိုပွဲများကို အနည်းငယ်သာ 🍞 ကာဗိုဟိုက်ဒရိတ်ကို ရွေးချယ်စနစ်တကျ စားပါ သင် အကြိုက်ဆုံးကိုသာ ရွေးစားပြီး မစဉ်းစားဘဲ ဆက်တိုက်စားနေခြင်း၊ အချိုရည်များ၊ အမြဲတမ်း “နည်းနည်းစမ်းစား” နေတာတွေကို ရှောင်ပါ။ 🚶 အစာစားပြီး နောက် လှုပ်ရှားပါ အစာစားပြီး ၁၀–၁၅ မိနစ် လမ်းလျှောက်ခြင်းက အစာနောက် သွေးချိုမြင့်တက်မှုကို သိသိသာသာ လျော့ချပေ...

ဆောင်းရာသီတွင် သင့်လျော်သော အစားအစာများမှာ အပူဓာတ်ပေးနိုင်ပြီး အာဟာရပြည့်ဝသည့် ဟင်းချိုများ၊ ဟင်းရည်များနှင့် မြေအောက်အမြစ်ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ (မုန်လာဥ၊ ဘီတ်၊ ပါစနစ်) ကို မီးကင်စားသုံးခြင်းတို့ဖြစ်ပါသည်။ ထို့အပြင် ပရိုတိန်းအတွက် ပဲမျိုးစုံနှင့် အင်အားကို အချိန်ကြာရှည် ထိန်းထားနိုင်သည့် အစေ့အနှံအပြည့် (အုတ်၊ ဘာလီ) များလည်း အရေးပါပါသည်။ ဆောင်းရာသီတွင် အရေးကြီးသော အာဟာရများအဖြစ် ဗီတာမင် စီ (သံပုရာမျိုးစုံ၊ ဘရိုကိုလီ၊ ကေးလ်)၊ ဗီတာမင် ဒီ (အဆီပြန်ငါး၊ အာဟာရဖြည့်ထားသော နို့နှင့် အစေ့အနှံများ၊ မှို) နှင့် ကိုယ်ခံအားနှင့် စိတ်အခြေအနေကို ကူညီပေးသည့် အန်တီအောက်စီဒန့်များ (အမည်းရောင်ချောကလက်၊ လက်ဖက်စိမ်း) ပါဝင်ပါသည်။ အပူဓာတ်ပေးပြီး အားဖြည့်ပေးသော အစားအစာများ • ဟင်းချိုနှင့် ဟင်းရည်များ – ဟင်းသီးဟင်းရွက်ရည်အခြေခံပြီး ပဲ၊ ပဲနီလေး (ပဲရာဇာ)၊ ကြက်သား သို့မဟုတ် ကြက်ဆင်သား ပါဝင်သော ဟင်းချိုများ • မြေအောက်အမြစ် ဟင်းသီးဟင်းရွက်များ – မုန်လာဥ၊ အာလူးချို၊ မုန်လာဥဖြူ၊ ပါစနစ်တို့ကို မီးကင်စားသုံးခြင်းဖြင့် သဘာဝချိုမြိန်မှုနှင့် အာဟာရ ရရှိနိုင်သည်။ • အစေ့အနှံအပြည့်များ – အုတ်၊ ဘာလီ၊ ဆန်လုံးညိုတို့သည် အမျှင်ဓာတ်...

ကမ္ဘာ့ကင်ဆာနေ့ ၂၀၂၆ — ဒေတာများ၊ မညီမျှမှုများနှင့် အနာဂတ် ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၄ ရက်နေ့သည် ကမ္ဘာ့ကင်ဆာနေ့ တနေ့ဖြစ်ပြီး၊ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ မသန်စွမ်းမှုနှင့် သေဆုံးမှု အကြောင်းရင်းများအနက် အရေးကြီးဆုံးတခုဖြစ်သည့် ကင်ဆာရောဂါအပေါ် အပြောင်းအလဲများကို ကျန်းမာရေးခေါင်းဆောင်များ၊ မူဝါဒရေးဆွဲသူများနှင့် သက်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများက ပြန်လည်သုံးသပ်သင့်သည့် အခွင့်အလမ်းတရပ် ဖြစ်ပါသည်။ စစ်ဆေးခြင်း၊ ရောဂါသတ်မှတ်ခြင်းနှင့် ကုသမှုကဏ္ဍများတွင် နည်းပညာတိုးတက်မှုများကြောင့် တိုးတက်လာမှုများ ရှိခဲ့သော်လည်း၊ မညီမျှမှုများနှင့် ခွဲခြားမှုများသည် အထူးသဖြင့် ဝင်ငွေနိမ့်နှင့် အလယ်အလတ် ဝင်ငွေရှိသော နိုင်ငံများတွင် တိုးတက်မှုကို ဆက်လက် ခြိမ်းခြောက်လျက် ရှိနေဆဲ ဖြစ်ပါသည်။ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ဒေတာများ အမေရိကန် ကင်ဆာသုတေသနအဖွဲ့၏ အချက်အလက်များအရ ၂၀၂၅ ခုနှစ်အတွင်း ကမ္ဘာတဝန်းတွင် ကင်ဆာရောဂါ အသစ် စစ်ဆေးတွေ့ရှိမှု သန်း ၂၀ နီးပါး ရှိခဲ့ပြီး၊ ထိုနှစ်တည်းတွင် သေဆုံးသူ သန်း ၁၀ ကျော် ရှိခဲ့ပါသည်။ အသက်အရွယ်ကို ချိန်ညှိတွက်ချက်ထားသော ကင်ဆာကြောင့် သေဆုံးမှုနှုန်းများသည် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာအဆင့်တွင် လျော့နည်းလာနေသော်လည်း၊ လူဦးရေ တိုးပွ...

အရင်ကတော့ ပရိုတင်းကို အသားဓါတ်လို့ ခေါ်ကြတယ်။ မမှန်ပါ။ အသီးအပင်နဲ့ ပဲမျိုးစုံကနေလည်း ရတယ်။ ပရိုတိန်း (Protein) သည် ကိုယ်ခန္ဓာအတွင်းရှိ အရေးပါသော အာဟာရတမျိုးဖြစ်ပြီး ကြွက်သား၊ အရိုး၊ အရေပြား၊ သွေးစသည်တို့ကို တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်း အတွက် မဖြစ်မနေ လိုအပ်ပါသည်။ ထို့အပြင် ကိုယ်ခန္ဓာ၏ အာဟာရပြောင်းလဲမှုလုပ်ငန်းစဉ် (metabolism)၊ ကိုယ်ခံအားစနစ် နှင့် ဟော်မုန်းလုပ်ငန်းများ ကို ထောက်ပံ့ပေးပါသည်။ အလေးချိန်ထိန်းချုပ်ရာတွင်လည်း အစာဝပြည့်စေသော သက်ရောက်မှုရှိပြီး စွမ်းအင်ပေးနိုင်သော အာဟာရတမျိုးလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ပရိုတိန်းသည် ကြီးထွားဖွံ့ဖြိုးမှုအတွက် အထူးအရေးပါပြီး ကလေးများနှင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်အမျိုးသမီးများအတွက် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ ပရိုတိန်း၏ အဓိက အကျိုးကျေးဇူးများနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များမှာ— ၁။ ကိုယ်ခန္ဓာအစိတ်အပိုင်းများ တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းခြင်း ပရိုတိန်းသည် ကြွက်သားထုကို ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်ပြီး ကိုယ်ခန္ဓာဆဲလ်များ ပြုပြင်ရေး၊ ဆံပင်၊ အရေပြားနှင့် လက်သည်းတို့ ကြီးထွားကျန်းမာစေရန် ကူညီပေးပါသည်။ ၂။ အလေးချိန်ထိန်းချုပ်မှုနှင့် အစာစားလိုစိတ် လျော့နည်းစေခြင်း ပရိုတိန်းဓာတ်များသ...

မက်ဆေ့ချ်တခု = နိုင်ငံခြားနေပြီးဘာမှမသိတဲ့ဆရာဝန်တွေပဲ မြန်မာဆရာဝန်တွေညံတယ် မိမိဒို့အဂ်လိပ်ဆေးပဲအဟုတ်ထင်နေကြတာ Myth or Misconceptions and Facts About Homeopathy:  A Detailed Analysis AI နဲ့ သုတေသနပြုပြီး ပြန်ကြားလိုက်ပါသည်။ (၁) မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဟိုမီယိုပသီ (Homeopathy) ကို လုပ်ကိုင်နေသော ဆရာဝန်များ အရေအတွက် လက်ရှိအချိန်အထိ ဟိုမီယိုပသီကို လုပ်ကိုင်နေသော မြန်မာ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ဆရာဝန်များ (M.B.,B.S. စသည့် အထွေထွေဆေးပညာဘွဲ့ရ ဆရာဝန်များ) အရေအတွက်ကို တိတိကျကျ ဖော်ပြထားသော တရားဝင် သို့မဟုတ် အများပြည်သူသိရှိနိုင်သော စာရင်းအချက်အလက် မရှိသေးပါ။ သိရှိထားသော အချက်အလက်များ ဟိုမီယိုပသီ ကုသနည်းကို မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း လက်တွေ့ လုပ်ကိုင်အသုံးပြုနေသူများ ရှိပါသည်။ ယန်ဂုန်၊ မန္တလေး စသည့် မြို့ကြီးများတွင် ဟိုမီယိုပသီ ကုသမှု ပေးနေသော ဆေးခန်းများနှင့် ကုသသူများကို တွေ့နိုင်ပါသည်။ သို့သော် ထိုသို့ ဖော်ပြထားသော ဆေးခန်းစာရင်းများတွင် — ထိုကုသသူများသည် တရားဝင် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ဆရာဝန် (MBBS) များဖြစ်ခြင်း ရှိ/မရှိ မြန်မာနိုင်ငံရှိ ဆရာဝန်စုစုပေါင်းထဲမှ ဟိုမီယိုပသီကို လုပ်ကိုင်နေသူများ၏ အချိုးအစား မြန်မာနိုင်ငံ ဆေးဘ...

ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကိရိယာများ၊ ဆေးပစ္စည်းများနှင့် ဆေးဘက်ဝန်ထမ်းများမှတဆင့် လူနာအချင်းချင်း ရောဂါများ ကူးစက်နိုင်ပြီး၊ ယင်းကူးစက်မှုများကြောင့် ဆေးရုံအတွင်း ကူးစက်ရောဂါများ (Healthcare-Associated Infections – HAIs) ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်ပါသည်။ ကက်သီတာ သို့မဟုတ် လေဝင်အသက်ရှူစက်များ မသန့်ရှင်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ကူးစက်ရောဂါများကဲ့သို့သော HAIs များသည် ဆေးကုသမှုခံယူနေစဉ်အတွင်း ဖြစ်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်ပြီး၊ ဆေးရုံဝင်ချိန်တွင် မရှိခဲ့သော ရောဂါများ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ပိုးသန့်စင်မှု၊ ကိုယ်လက်သန့်ရှင်းရေးနှင့် ကူးစက်ရောဂါ ထိန်းချုပ်ရေး လုပ်ငန်းများကို စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်ရန် အရေးကြီးပါသည်။ ကူးစက်မှုနှင့် ပတ်သက်သော အချက်အလက်များ ကိရိယာများက ကူးစက်ခြင်း ပြန်လည်အသုံးပြုသော ဆေးဘက်ကိရိယာများ (ကက်သီတာများ၊ လေဝင်အသက်ရှူစက်များ၊ အင်ဒိုစကိုပ်များ) ကို ပိုးသန့်စင်မှု မမှန်ကန်ပါက လူနာတဦးမှ လူနာတဦးသို့ ဘက်တီးရီးယား၊ ဗိုင်းရပ်စ် သို့မဟုတ် ဖန်ဂါစ်များကို သယ်ဆောင်ကူးစက်စေနိုင်ပါသည်။ ညစ်ညမ်းမှုရင်းမြစ်များ ကျန်းမာရေးဝန်ထမ်းများ၏ လက်မဆေးသန့်စင်ခြင်း၊ ပိုးညစ်နေသော မျက်နှာပြင်များ (fomites) သို့မဟုတ် လေထဲတွင် ပျံ့နှံ့လာသေ...